Bu kitabın ilk basımı Morpa Kültür Yayınları tarafından yapılmıştır (2003).

Son Çiçek

Gülsüm Cengiz

Resimleyen
Saadet Ceylan

DOĞA BASIN YAYIN

Dağıtım Ticaret Limited Şirketi

Tarlabaşı Blv. Kamerhatun Mah.

Alhatun Sk. No: 25 Beyoğlu / İstanbul

T: 0212 255 25 46 F: 0212 255 25 87

www.evrenselbasim.com – cocuk@evrenselbasim.com – info@evrenselbasim.com

evrensel basım yayın 512

evrensel çocuk kitaplığı 49

Son Çiçek - Gülsüm Cengiz

Resimleyen: Saadet Ceylan

Logo Tasarım: Savaş Çekiç

Kapak Tasarım: Bahar Eroğlu

Birinci Basım: Ekim 2012

© Evrensel Basım Yayın 2012 - Sertifika No 11015

Son Çiçek

GÜLSÜM CENGİZ

Şair, yazar, eğitimci, gazeteci. 1949’da Isparta Sütçüler’de doğdu. İstanbul İlk Öğretmen Okulu’nu bitirdikten sonra Balıkesir ve İstanbul’da öğretmenlik yaptı. 1980’de öğretmenlikten ayrıldıktan sonra yayıncılık alanında çalışmaya başladı. Çeşitli yayın kuruluşlarında ansiklopedi editörü, çocuk yayınları yönetmeni olarak çalışmasının yanı sıra, TRT 1 İstanbul Radyosu’nda ve TRT 2 televizyonunda program hazırlayıp sundu. Cumhuriyet, Emek ve Evrensel gazetelerinde köşe yazarlığı yaptı. Şu anda Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü’nde öğretim görevlisi olarak çalışmakta; Hayat TV’de program hazırlayıp sunmaktadır. Çocuk ve gençlik edebiyatı alanında araştırma yazılarının yanı sıra, yayınlanmış 90’ı aşkın çocuk ve gençlik kitabı vardır. Yapıtları üzerine birçok çalışma yapılmıştır. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü ve Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü tarafından 28-30 Nisan 2010 tarihinde “Çocuk ve Gençlik Edebiyatında Gülsüm Cengiz Sempozyumu” düzenlendi. Sunulan bildiriler, “Şiirin Rüzgârında Masal Kuşunun Kanadında” adıyla kitaplaştı.

Şiir kitapları: Eylül Deyişleri, Sevdamız Çiçeklenir Zulada, Mayısta Üzgün Gönlüm, Akdeniz’in Rengi Mavi, Silinsin Diye Yeryüzünden Savaş Sözcüğü. Oyun kitapları: Makas Kesmez İğne Dikmez Olmasa Ellerimiz, Hepimiz Çevreciyiz, Yaşamın İzindeki Kadınlar. Anı, öykü: Boğaz’daki Mutlu Çocuk Kuzguncuk. Antoloji: Emek Şiirleri, Selam Yaratana, Ellerimiz Günışığı (Eray Canberk ile), Kadınlar İçin Söylenmiştir/Anadolu’da Kadınların Şiirli Tarihi. Çevirilen yapıtları: Ayşe’nin Günleri –roman– Almanca, Arapça ve Rusça; Boğaz’daki Mutlu Çocuk Kuzguncuk –anı öykü– Rusça; Silinsin Diye Yeryüzünden Savaş Sözcüğü –şiir– İngilizce-Türkçe; Seçme Şiirleri Almanca-Türkçe yayınlandı. 19 çocuk öyküsü Almanca-Türkçe; Suyun Rengi ya da Rengârenk Çiçek Bahçesi –öykü– İngilizce-Türkçe; Bir Kedinin Günlüğü –öykü– Azerice; Kayıp Sözcükler –roman–Farsça yayınlandı. Şiirleri 12 dile çevrilerek dergi ve seçkilerde yer aldı. Ödülleri: İYG Şiir ve Politika Gazetesi Özel Ödülü (1979); Yeni Türkü Yayınevi Ödülü, Şiir (1986); Sıtkı Dost Çocuk Edebiyatı Ödülü (1990); Türkiye Yayıncılar Birliği Ödülü (1990); Makas Kesmez İğne Dikmez Olmasa Ellerimiz –Oyun– TOBAV ve Çankaya Belediyesi Gençlik Dalı Büyük Ödülü (1991); Truva Şiir Ödülü (1995); Ayşe’nin Günleri, Almanya-Mainz Eselsohr dergisinin Fallt aus dem Rahmen “Sıradışılık Ödülü” (1997); Yaşamın İzindeki Kadınlar –Oyun– Dil Derneği Kerim Afşar Ödülü (2005), Kadınlar İçin Söylenmiştir –Araştırma Antoloji–Oğuz Tansel 2012 Halkbilim Ödülü…

BÜYÜKBABANIN GARİP DAVRANIŞLARI

Güneş, gökyüzünü kırmızıya boyayarak batıyordu. Masmavi gökyüzündeki beyaz bulutlar, telaşla birbirlerini kovalıyorlardı. Güneşin battığı yerden geçerken renkleri pembeye dönüşüyordu. Gökyüzünde kırmızı, sarı, pembe, eflatun ve mavi renklerin karışımından oluşan çok güzel bir görüntü vardı. Gökyüzündeki bu görüntü, yüksek binaların camlarına yansıyordu.

Günbatımından önce yuvalarına gitmek isteyen kuşlar, gökyüzünde kanat çırpıyorlardı. Tıpkı, evlerine gitme telaşındaki insanlar gibiydiler...

Sokaktaki bir kedi, gözünü alçaktan uçan kuşlara dikmişti. Akşam yemeğinde onlardan birini yemeyi düşlüyordu kuşkusuz.

Evinin balkonunda oturan yaşlı adam, bir süre gökyüzünü, kuşları ve kediyi izledikten sonra, bakışlarını bahçedeki küçük kıza çevirdi.

On yaşlarında görünen küçük kızın, simsiyah buklelerinin çevrelediği sevimli bir yüzü vardı. Kara üzüm tanesi gibi gözleri ışıl ışıldı. İçindeki sevgi ve duyarlılık yüzüne yansıyordu. Yaşlı adam, bir an geçmişi düşünüp hüzünlendi.

“Ona ne kadar da benziyor” diye düşündü. “Tıpkı onun gibi duyarlı, akıllı ve sevgi dolu... Hem de çalışkan.”

Bahçedeki küçük kızın çalışmasını izleyen yaşlı adamın içi gururla kabardı. Küçük kız, elindeki hortumu bahçeyi çevreleyen bodur ağaçların üzerine tutmuştu. Hortumdan fışkıran sular, yemyeşil yaprakların üzerine dökülüyor, ortalığa tatlı bir serinlik yayıyordu. Su damlaları, bir süre yaprakların üstünde durduktan sonra, yere doğru süzülüyordu.

Küçük kız, bahçenin kenarındaki bodur ağaçları suladıktan sonra, bahçenin içine girdi. Elindeki hortumu bahçedeki çiçek yataklarına yerleştirilmiş çiçeklerin üzerine doğrulttu. Bahçe renk renk çiçekle doluydu. Kıpkırmızı iri güller, mavi beyaz ortancalar, mor menekşeler, sarı laleler, beyaz karanfiller bahçedeki çiçek yataklarına yerleştirilmişti. Bahçe kapısının üstündeki demire, sarı ve turuncu renkli sarmaşık gülleri sarılmıştı. Küçük kız, duvarın dibindeki sarılı beyazlı papatyaları sularken, ansızın başını kaldırıp yukarı baktı. İkinci katın balkonundan kendisini izleyen yaşlı adamı görünce, yüzünde tatlı bir gülümseme belirdi. Neşeyle yaşlı adama seslendi:

– Büyükbaba, bak çiçekleri suluyorum.

Büyükbaba da kıza gülümsedi; ama yüzünde buruk bir ifade vardı. Küçük kıza bakıp başını sallayarak:

– Sanki suya gereksinimleri varmış gibi... diye homurdandı.

Küçük kız, onun sesini duymuştu. Hemen merakla sordu:

– Bir şey mi dedin büyükbaba?

– Hayır kızım, yok bir şey. Sen işine bak...

Bütün çiçekler ve ağaçların yaprakları, hortumdan fışkıran suyla ıslanmış ve yıkanmıştı. Üstlerindeki tozlar akıp gitmiş, göz alıcı renkleri ortaya çıkmıştı. Yaprakların ve çiçeklerin üstündeki su damlacıkları, batan güneşin ışıkları altında parıldayıp duruyordu.

Bahçedeki görüntüyü izlemeye dalan yaşlı adam, küçük kızın kuş cıvıltısını andıran sesiyle kendine geldi.

– Büyükbaba, bak çiçeklerimiz ne güzel oldu!

Büyükbaba alaycı bir kızgınlıkla, bahçedeki çiçeklere baktı. Çiçekler plastikten yapılmıştı. Tıpkı bahçedeki bütün ağaçlar ve bahçenin kıyısındaki minik ağaççıklar gibi...

– Bir de gerçek olsalar, dedi dişlerinin arasından.

Küçük kız, onun kendi kendine söylendiğini duymamıştı. Ancak, büyükbabasının, sevincine katılmayışına şaşırmış ve düş kırıklığına uğramıştı.

Başını kaldırıp büyükbabasına baktı. Bugün ne kadar da garip davranıyordu... Büyükbaba gözünü gökyüzüne dikmiş bulutları izliyordu. Küçük kız da, başını kaldırıp gökyüzüne baktı. Bulutların rengi menekşe rengine dönmüştü. Akşam, lacivert örtüsünü yeryüzüne örtmekteydi. Ancak, hâlâ yer yer kızıllıklar görünüyordu.

Küçük kız, hortumu toplayıp bahçedeki yerine koydu. Suladığı çiçeklere bir kez daha bakıp kapıdan içeri girdi. Hızla merdivenleri tırmanmaya başlamıştı ki, aşağıya inen yaşlı adamla karşılaştı.

– Büyükbaba, nereye gidiyorsun?

Yaşlı adamın telaşlı bir hali vardı. Küçük kıza bakıp aceleyle yanıtladı:

– Sıkıldım... Çıkıp biraz dolaşacağım.

Büyükbaba, bunları söyledikten sonra, küçük kızın yanından geçip aşağı indi.

Küçük kız, şaşkınlıkla büyükbabasının ardından bakakalmıştı. Merdivenleri hızla inen yaşlı adama bakarken, ansızın, onun koltuğunun altında bir şey gizlediğini ayrımsadı. Neler oluyordu? Büyükbabası nereye gidiyordu? Koltuğunun altında gizlediği şey neydi?

Küçük kız, büyükbabasının ardından aşağı inip ona yetişti.

– Büyükbaba, ben de seninle gelebilir miyim?

Yaşlı adam irkilerek dönüp baktı. Canı sıkılmıştı. Ancak, bunu torununa belli etmemeye çalıştı. Aksi aksi söylenerek kızın isteğini geri çevirdi:

– Gelmeni isteseydim, sana söylerdim. Şimdi sen eve git. Annenler birazdan gelir. Ben biraz dolaşıp döneceğim.

Büyükbaba bunları söyledikten sonra, bahçe kapısından çıkıp hızlı adımlarla yürümeye başladı. Kısa süre sonra da, sokağın bitiminde köşeyi dönüp gözden kayboldu.

Küçük kız, onun ardından dalgın dalgın bakıp düşündü. Büyükbaba bugün gerçekten de bir garipti. Çiçekleri sularken homurdanıp durmuş, şimdi de koltuğunun altında bir şeyler saklayarak, bir yerlere gitmişti.

Küçük kız uzun uzun düşündükten sonra şu sonuca vardı; büyükbabasının bir gizi vardı. Bunu herkesten olduğu gibi kendisinden de gizliyordu. Oysa, onunla çok iyi iki arkadaş gibiydiler. Anne babası çalıştığı için, küçük kızı okula büyükbabası götürüp getiriyordu. Dersi olmadığı zamanlar, birlikte yürüyüşe çıkarlar; hafta sonları tiyatroya ya da konsere giderlerdi. Akşamları da, büyükbaba ona bazen kitap okur, bazen de masal anlatırdı.

Küçük kız, büyükbabasının sıcak ilgisinden ve arkadaşlığından çok hoşnuttu. Okulda olup bitenleri, sorunlarını, düşlerini hep onunla paylaşırdı. İkisi birbirlerini öyle çok sever ve anlaşırlardı ki, babası zaman zaman gülerek; “siz iki kişilik çetesiniz” derdi.

Oysa şimdi, büyükbabası kendisinden bir şeyler gizliyordu. Peki ama neydi? Büyükbabanın bir derdi mi vardı? Varsa, annesine babasına ya da kendisine niçin anlatmıyordu? Ya o koltuğunun altında gizlediği şey neydi?

Küçük kızın içini büyük bir merak kaplamıştı. Büyükbabasının bu akşam vakti nereye gittiğini, ne yaptığını bilmiyordu...

YENİ ÇİÇEK

Küçük kız, kafasının içi sorularla dolu olarak odasına gitti. Dersini çalışırken, aklı hep büyükbabasındaydı. Böyle akşam akşam nereye gitmişti?

Küçük kız, ansızın, büyükbabasının daha önce de bazı akşamlar “yürüyüşe gidiyorum” diye yalnız başına evden çıkıp gittiğini anımsadı. Peki ama nereye gidiyordu? Hem, koltuğunun altında gizlediği şey neydi?

Küçük kız uzun uzun düşündükten sonra, kendi kendine bir şey öğrenemeyeceğini anladı. Büyükbabasıyla konuşmaya karar verdi.

Büyükbaba kısa süre sonra geri döndü. Kapının açıldığını duyan küçük kız, odadan çıkıp onu karşıladı. Ancak bu kez hiçbir şey sormadı. Salona gidip televizyon izlemeye başladı. Bir süre sonra da, annesiyle babası işten geldi.

İkisi de bir çiçek fabrikasında çalışıyorlardı. Güzel sanatlar okulunu bitiren babası, bir çiçek tasarımcısıydı. Sürekli yeni biçim ve renkte çiçekler tasarlıyordu. Anneyse, aynı fabrikanın teknik bölümünde çalışıyordu. Burada da, tasarlanan yeni çiçekler için kalıplar üretiliyordu. İkisi de işini çok seviyordu.

Küçük kız koşup sevgiyle onları karşıladı. Babası ona elindeki paketi uzattı:

– Bilge, bak bakalım beğenecek misin? Bu çiçeği yeni yaptık. Onu ben tasarladım.

Küçük kız heyecanla paketi açtı. İçinden çok güzel ve değişik bir çiçek çıktı.

– Baba çok güzel olmuş. Eline sağlık. Oh, ben ne kadar şanslı bir çocuğum. Yeni üretilen çiçekleri herkesten önce görebiliyorum...

Anne, çiçeği, yemek masasının üstüne koydu. O sırada salonun kapısı açıldı ve büyükbaba içeri girdi. Küçük kız çiçeği alıp sevinçle seslendi:

– Büyükbaba, bak yeni bir çiçek! Onu babam yapmış...

Yaşlı adam, kızın elindeki çiçeğe baktı. Plastik yeşil yaprakların ortasındaki çiçeğe. İnce uzun bir sapın üstündeydi çiçekler. Mavi taç yapraklarının ortasında, ucu yıldız biçiminde lacivert çiçekler vardı. Çok zarif ve güzel bir görünümü vardı çiçeğin.

Yaşlı adam çiçeğe uzun uzun bakıp kendi kendine mırıldandı:

– Bu bir peygamber çiçeği...

– Ne çiçeği, ne çiçeği? diye sordu küçük kız merakla.

– Hiç, dedi yaşlı adam. Çok eskiden anımsadığım bir kır çiçeği.

– Böyle bir çiçek var mıydı önceden? Bunu babam yapmadı mı?

Yaşlı adam sesini çıkarmadı. Küçük kızın babası, hemen yaşlı adamı uyardı:

– Baba, unut artık geçmişi! Biliyorsun, bunlardan söz etmek yasak!

– Yasaklardan bıktım artık!

– Baba, lütfen yavaş konuş. Bir duyan olursa, hepimiz cezalandırılırız...

Yaşlı adam sıkıntıyla göğüs geçirdi ve bıkkın bir sesle:

– Tamam oğlum, nasıl istersen öyle olsun, dedi. Sonra da, sessizce gidip masadaki yerine oturdu.

Küçük kız şaşkınlıkla olanları izliyordu. Ne bu olanlara ne de babasıyla büyükbabası arasında geçen konuşmaya bir anlam verebilmişti. Büyükbabasının davranışları ve konuşmaları, iyice ilgisini çekmeye başlamıştı.

Hep birlikte masaya oturdular. Akşam yemeğini yerken, küçük kız, bir yandan da büyükbabasını gözleyip durdu. Artık ilgisini iyice büyükbabasına yönelten Bilge, onun her davranışından bir anlam çıkarıyordu. Yaşlı adamsa her zamanki gibi konuşup gülüyor, şakalar yapıyordu. Evden gitmeden önceki huysuzluğu ve az önceki sıkıntılı görünüşü yok olmuştu. Çok kısa süre içindeki bu değişiklik, küçük kızın merakını iyice artırdı.

Yemekten sonra büyükbabası kahve içerken ona yaklaştı:

– Büyükbaba, bu akşam bana kitap okur musun?

– Tabii kızım... Kahvemi bitirip geliyorum...

Kısa süre sonra, büyükbaba eline bir kitap alarak küçük kızın odasına gitti. Ona kitaptaki bir öyküyü okumaya başladı. Sevgili büyükbabacık, öyle güzel okuyordu ki! Öyküdeki kişilerin seslerini ayrı ayrı çıkarıyor; sevinçli, heyecanlı yerlerde ses tonunu değiştirerek vurgular yapıyordu.

Küçük kız sevgiyle yaşlı adama baktı. Saçları ve kaşları beyazlaşmıştı. Yüzünde, yaşlılıktan gelen derin çizgiler oluşmuştu. Ama canlı ve parlak gözleri, içindeki yaşama gücünü yansıtıyordu. Gür beyaz kaşlarının altından küçük kıza sevgiyle bakıyordu.

Bilge, çiçekleri sularken onun gözlerinde gördüğü garip ifadeyi anımsadı. Merakla sordu:

– Büyükbaba, bir sorunun mu var?

– Bu da nerden çıktı?

– Hiç, bu akşam biraz garip davrandığını düşünüyorum da... Hem sen, akşamüstü nereye gittin?

Soruyu duyunca, büyükbabanın kaşları çatıldı. Yüzünün çizgileri sertleşti. Küçük kıza dikkatle bakıp sordu:

– Sana giderken söylediğim gibi, yürüyüşe çıktım. Ne oldu, niye sorup duruyorsun?

Küçük kız bir süre sessizce yaşlı adama baktıktan sonra, sitemli bir sesle söylendi:

– Büyükbaba biliyorum, benden bir şeyler gizliyorsun. Ee, hani biz iki kişilik çeteydik... Çete üyelerinin birbirinden gizlisi olur mu?

Büyükbaba yanıt vermedi. Küçük kız, aklına takılan öteki soruyu da sormadan edemedi.

– Babamın yaptığı o çiçeği daha önce nerede gördün büyükbaba? Söyler misin?

Büyükbaba, yalancı bir öfkeyle kaşlarını çattı. Ağzını sımsıkı yumdu. Bir süre küçük kıza öylece baktıktan sonra konuştu:

– Boşuna uğraşma, ağzımdan laf alamazsın. Çünkü...

Küçük kız heyecanla bağırdı:

– Evet çünkü...

– Çünkü anlatacak hiçbir şey yok... Senin bu güzel başının içinde hangi sorular dolanıyor bilmiyorum; ama gerçekten anlatacak bir şey yok...

Büyükbabanın yanıtı, Bilge’ye inandırıcı gelmemişti. Ama artık bu konuda bir şey sormaması gerektiğini anlamıştı. Sessizce, onun okuduğu öyküyü dinlemeyi sürdürdü. Büyükbaba öykünün sonuna geldiğinde, küçük kız çoktan uykunun kollarına düşmüştü bile...

OKUL YOLUNDA

Bilge, ertesi sabah güne gözlerini büyükbabasının sesiyle açtı:

– Kalk artık, küçük meraklı. Okul zamanı geldi.

Bilge, gözlerini ovuşturarak yerinden doğruldu.

– Aşkolsun büyükbaba, bana niye öyle diyorsun?

Yaşlı adam küçük kızın burnuna sıcak bir öpücük kondurduktan sonra neşeyle konuştu:

– Niye olacak? Bu minicik burnunu her şeye soktuğun için...

– Merak etmek, soru sormak kötü mü? Sen bana her zaman, “yaşama soru sorarak bak, öğrenmenin yolu budur,” demez misin?

– Tamam tamam, anlaşıldı. Seninle baş edilmez. Haydi hazırlanıp mutfağa gel. Kahvaltımızı yapıp çıkalım. Okula geç kalmayalım.

Az sonra Bilge, kahvaltısını yapan büyükbabasının yanındaydı. Sütünü içerken, büyükbabanın düşünceli düşünceli masanın üstündeki çiçeğe baktığını ayrımsadı. Ancak, bu kez ona hiçbir şey sormadı.

Sokağa çıktıklarında, küçük kız hemen bahçedeki çiçeklere ve ağaçlara baktı. İşte, yine hepsinin üstünü toz kaplamıştı.

– Off, yine tozlanmışlar, diye söylendi.

Büyükbaba hınzır hınzır gülümseyerek konuştu:

– Üzülme kızım, akşamüstü yine sularsın...

– Sularım, ben çiçekleri çok seviyorum...

Bilge ve büyükbaba, caddeye çıkıp yürümeye başladılar. Caddenin iki yanında dev plastik ağaçlar vardı. Kocaman çam ağaçları, iri yapraklı palmiyeler, uzun boylu kavak ağaçları...

Okula yaklaştıklarında, Bilge ansızın bir şey anımsayarak irkildi. Heyecanla büyükbabasının kolunu çekiştirerek:

– Büyükbaba, şimdi anımsadım. Bugün öğretmenimin doğum günü. Ona çiçek almam gerek, dedi.

– Yolumuzun üstünde bir çiçekçi var. Gel gidip bakalım.

Çiçekçi okulun tam karşısındaydı. Vitrinde renk renk çiçekler vardı. Kocaman saksıların içindeki çeşit çeşit ağaçlar da kapının önüne çıkarılmıştı.

– Haydi, bir çiçek beğen de alalım, dedi büyükbaba.

Bilge, vitrindeki çiçeklere baktıktan sonra içeri girdi. Büyükbaba, kapının önündeki yapma ağaçları incelemeye başladı. Çeşit çeşit ağaç vardı. Özellikle beyaz ve pembe çiçekli bahar dallarının iliştirildiği ağaçlar, büyükbabanın ilgisini çekti. Onun ağaçlarla ilgilendiğini gören çiçekçi yanına yaklaştı.

– Bunlar yeni geldi, dedi. İlkbaharda çiçeklenmiş erik ve şeftali ağaçları. Bugünlerde en çok bunlardan satıyorum. Herkes evinin bahçesindeki kuru dallı ağaçları atıyor ve yerine bunları alıyor.

– Tabii ya, dedi yaşlı adam hınzırca bir ses tonuyla. Mevsim değişince, ağaçlar da değişmeli. Ağaçlar ilkbaharda çiçek açar.

– Yani, ilkbaharda fabrikalar çiçekli ağaç yapar demek istiyorsun değil mi? diye sordu çiçekçi...

– Tabii, dedi büyükbaba. Tabii...

O sırada Bilge, elindeki saksıyla dışarı çıktı.

– Büyükbaba, bu çiçeği beğendim, bunu alalım.

Küçük kızın elindeki saksının içinde, plastik yeşil yapraklarının ortasında açmış görünümündeki beyaz sardunyalar vardı.

– İyi bir seçim yapmışsın, dedi çiçekçi. Bu beyaz sardunyalar yeni geldi. Sanıyorum, fabrikadan yeni çıktı.

Çiçekçi, saksıyı alıp yaldızlı kâğıtlara sardı ve renkli plastik şeritlerle süsleyip fiyonk yaptı.

Küçük kız elindeki çiçek saksısıyla okulun kapısından girerken, dönüp büyükbabasına gülümsedi. Ona el salladı. Yaşlı adam da torununun ardından sevgiyle bakıp elini salladı. Onu, okul binasının kapısından içeri girinceye dek gözleriyle izledi.

Öteki çocuklar da neşeyle bağrışıp çığrışarak okul bahçesine girdiler. Bazı çocukların elinde, Bilge’ninki gibi süslü çiçek saksıları vardı. Bazıları da, plastik gül ve karanfil demetleri getirmişti.

Yaşlı adam buruk bir ifadeyle çevresine bakındı. Okulun büyük bir bahçesi vardı. Bahçenin tabanına, duvardan duvara beton dökülmüştü. Duvar kenarlarında, saksılar içinde plastik ağaçlar vardı. Okulun pencerelerindeki saksıların içine de renk renk çiçekler yerleştirilmişti. Hepsi de plastikti. Okulun temizlik işçisi, sabah erkenden onları sulamıştı. Çiçekler, canlı renkleriyle göz alıcıydılar.

Yaşlı adam okul bahçesinin beton tabanına, saksılardaki plastik ağaçlara ve çiçeklere bakıp başını salladı. Sonra, eve dönmek üzere yola çıktı. Yol boyunca plastik ağaçlar sıralanmıştı. Evlerin bahçelerinde plastik çiçekler, sarmaşıklar, ağaççıklar vardı. Balkonlardan, pencere önlerinden, plastik saksılara dikilmiş plastik çiçekler sarkıyordu. Büyükbaba onlara bakıp derin derin içini çekti.

FOTOĞRAFTAKİ ÇİÇEK

Bilge’yi okuldan her zamanki gibi büyükbabası aldı. Birlikte, yürüyerek eve döndüler. İkindi kahvaltılarını yaptıktan sonra, büyükbaba balkondaki koltuğuna oturup kitap okumaya başladı.

Öğleden sonraki zaman, her gün olduğu gibi geçti. Bilge dersini bitirince televizyon izledi, oyuncaklarıyla oynadı. Akşama doğru yine bahçeyi sulamaya çıktı. Bu işi her gün yapması gerekiyordu. Çünkü, bahçenin kenarındaki küçük yeşil ağaççıklar, bahçedeki renk renk çiçekler kısa sürede tozlanıyordu. Tozlanınca da, renkleri soluyordu. O yüzden, plastik çiçeklerin sık sık yıkanması gerekiyordu. Evde herkesin bir işi vardı. Plastik ağaçların ve çiçeklerin yıkanma işini Bilge üstlenmişti. Bu işi severek yapıyordu. Bütün gün, sokağın tozu toprağı çiçeklerin üstüne çöküyordu. Çiçekleri yıkarken, tozların akıp gitmesini ve çiçeklerin canlı renkleriyle ortaya çıkmasını izlemek, küçük kızın hoşuna gidiyordu.

O akşamüstü, Bilge çiçekleri yıkarken, büyükbabası onu balkondan izledi. Sonra yine, bir gün önceki gibi dışarı çıktı. Bilge artık ona nereye gittiğini sormadı. Çünkü, büyükbabasının ne kadar inatçı olduğunu biliyordu. Böyle sorup soruşturarak bir şey öğrenemeyeceğini anlamıştı. Ancak, onun gizini öğrenmek için sabırsızlanıyordu.

İşini bitirince eve girdi. Odasına gitmek üzereyken, ansızın aklına gelen bir düşünceyle büyükbabasının odasına doğru yürüdü.

Küçük, temiz ve sade eşyalarla döşenmiş bir odaydı burası. Odada karyola, giysi dolabı, küçük bir masa ve büyük bir kitaplık vardı. Yatağının baş ucunaysa bir komodin yerleştirilmişti. Komodinin üstünde, dedeyle büyükannenin evlilik resimleri duruyordu. Bilge merakla, sararmış fotoğraftaki iki genç insana baktı. Büyükannenin gelinlik giysisi ne kadar da değişikti...

Bilge fotoğrafı incelerken ansızın bir şey dikkatini çekti. Resmi eline alıp yakından baktı. Büyükannenin elindeki gelin buketi, o güne kadar hiç görmediği bir çiçekten yapılmıştı. Ne ilginç ve değişik bir çiçekti bu... Acaba, onu hangi fabrika üretmişti, hangi çiçekçide satılıyordu? Çünkü Bilge, kentteki hiçbir çiçekçide böyle bir çiçek görmemişti.

Bilge fotoğrafı yerine bırakıp duvardaki resimleri incelemeye başladı. Büyükbabanın ve büyükannenin, çocuklarıyla birlikte çektirdiği aile fotoğrafları ve başka resimler asılmıştı duvara. Bilge, kendi bebeklik fotoğrafını görünce gülümsedi. Onu eline alıp yakından bakmak istedi.

Çerçeveyi indirince, ansızın arkasında küçük bir dolap olduğunu gördü. Merakla dolabı açmak için uzandı. Ancak açamadı; küçük dolap kilitliydi. Bu gizli dolap, küçük kızın merakını iyice artırmıştı. Büyükbaba bu dolapta ne saklıyordu?

Dolabı açamayacağını anlayınca, hemen fotoğrafı eski yerine astı. Ancak, meraktan içi içini yiyordu. Büyükbabanın yaşamında gizemli bir şeyler vardı... Ne yapıp edip bunları öğrenmeliydi...

Bilge bir şeyler öğrenebilmek umuduyla çevresine bakındı. Ortalıkta, dikkat çekici bir şey yoktu... Ansızın bir şey küçük kızın ilgisini çekti... Büyükbabanın masasının üstünde bazı kitapçıklar ve dergiler vardı. Küçük kız merakla üstteki dergilerden birini alıp sayfalarını çevirmeye başladı. Bu bir gezi dergisiydi. Dünyanın çeşitli bölgelerindeki yerleri tanıtıyordu; bu yerleri gösteren ilgi çekici fotoğraflar vardı.

Bilge, masanın üstündeki öteki dergileri ve kitapçıkları da inceledi. Hepsi de gezi dergisi ya da kitapçığıydı. Küçük kız dergileri ve kitapları bulduğu gibi masanın üstüne yerleştirirken, büyük bir meraka kapılmıştı. Bu gezi dergileri de ne oluyordu? Büyükbaba bir yere mi gidiyordu? Gidiyorsa, niye kendilerine bir şey söylemiyordu?

Küçük kız düşünceli gözlerle çevresine bakınırken, ansızın başka bir şeyi daha ayrımsadı. Büyükbabasının odasında hiç çiçek yoktu... Ne kırmızı, pembe renkleriyle sardunyalar, ne iri yapraklarıyla devetabanları, ne mor sümbüller vardı odada. Üstelik yalnız odada değil, penceresinin önünde de hiç çiçek yoktu. Oysa, bu kentte yaşayan herkesin evinde, balkonunda, pencere önlerinde bol bol plastik çiçek bulunurdu. Bu çiçekler, sık sık, fabrikadan yeni çıkan çiçeklerle değiştirilirdi.

Küçük kız gördüklerine bir anlam verememişti. Ancak, büyükbabasının yaşamında bir giz olduğunu anlamıştı. Büyükbabanın garip davranışları, bu gizden kaynaklanıyordu. Ne yapıp edip bu gizi öğrenmeli, ona yardımcı olmalıydı.

Merdivenlerde duyduğu ayak sesi, küçük kızı kendine getirdi. Çevresine bir göz atıp hemen odadan çıktı. Büyükbaba odasına girdiğini anlamamalıydı.

Bilge suçluluk duygusuyla koşup odasına kapandı. Eline bir kitap alıp okumaya başladı. Ama okuduklarından bir şey anlamıyordu. Çünkü aklı büyükbabanın duvarında gördüğü gizli dolaptaydı. Onun içindekileri merak ediyor, büyükbabanın gizini düşünüp duruyordu.

Büyükbabanın canı sıkkın görünüyordu. Yemek boyunca hiç konuşmadı. Yemekten sonra da hemen odasına gitti. Bir süre sonra, Bilge, büyükbabasının kapısını çaldı.

– Büyükbaba, odana gelebilir miyim?

– Gel kızım.

Bilge, yatağının kenarında oturan büyükbabasına merakla baktı. Yaşlı adam elinde tuttuğu fotoğrafa bakıyordu.

Küçük kız da yaklaşıp fotoğrafa baktı. Büyükanneyle ikisinin evlilik fotoğrafıydı. Bilge beğeniyle konuştu:

– Büyükannem ne kadar güzelmiş...

– Evet kızım, çok güzeldi.

Bilge, sanki ilk kez görüyormuş gibi fotoğrafa dikkatle bakıp sordu:

– Aa, ne değişik bir çiçek! Büyükbaba, bu çiçeğin adı ne? Onu daha önce hiç görmedim... O çiçeği artık yapmıyorlar mı?

Yaşlı adam sıkıntıyla içini çekti. Ancak küçük kızı yanıtlamadı.

– Büyükbaba, neler olduğunu bana anlatmayacak mısın? Sen akşamları nereye gidiyorsun? Babam sana niye öyle dedi? Bu çiçeğin adı ne? Neden artık yok?

Yaşlı adam sıkıntıyla konuştu:

– Bilge, bana sürekli soru sormandan bıktım. Anlatacak bir şey yok. Lütfen, soru sorup durma artık.

O gece Bilge, uykuya dalmadan önce, ertesi gün büyükbabası yürüyüşe çıkınca onu izlemeye karar verdi.

BÜYÜKBABA İZLENİYOR

Ertesi gün Bilge, akşamüstü yine bahçedeki çiçekleri yıkamaya başladı. Bir yandan da, belli etmeden büyükbabasını gözlüyordu. Yaşlı adam, balkondaki koltuğunda oturmuş gazete okuyordu.

Küçük kız, bahçedeki bütün plastik ağaçları ve çiçekleri yıkamıştı. Ancak, büyükbaba koltuğundan kalkmaya niyetli görünmüyordu. Gazeteleri okuyup bitirmiş, eline bir kitap almıştı.

Bilge şaşkınlık ve düş kırıklığıyla baktı büyükbabasına. Büyükbabası bugün dışarı çıkmayacaktı anlaşılan. Bilge düş kırıklığını belli etmemek için her zamanki gibi seslendi:

– Büyükbaba bak, ağaçlarımızı suladım.

Yaşlı adam sakin bir sesle yanıtladı onu:

– Eline sağlık kızım. Ağaçlarımızın yaprakları temizlenmiş, yemyeşil olmuş.

Büyükbabanın bu uysal tutumu, küçük kızı iyice meraka düşürmüştü. O andan sonra, onun bütün davranışlarını gözlemeye başladı. Büyükbabasının kendisinden gizlediği şey her neyse onu kesinlikle öğrenecekti.

Büyükbaba ertesi gün ve daha ertesi gün de yürüyüşe çıkmadı. Bilge sabırla onun yürüyüşe çıkacağı günü bekliyordu.

İki gün sonra, akşamüstü küçük kız çiçekleri yıkarken, büyükbabasının balkondaki yerinden kalktığını gördü. Ama hiçbir şeyin ayrımında değilmiş gibi davrandı. Büyükbaba bahçeye inip dışarı çıkarken de hiçbir şey sormadı. Bütün dikkatini, bahçenin ortasındaki plastik kırmızı gülleri yıkamaya vermişti.

Büyükbaba, onun işiyle ilgilenmesine sevinmişti. Bahçe kapısından çıkarken kıza seslendi:

– Bilge, ben biraz dolaşacağım. İşini bitirince eve girip dersini çalış.

– Olur büyükbaba.

Yaşlı adam sokağın sonuna ulaşıncaya kadar, küçük kız bahçenin kenarındaki ağaçları sulamayı sürdürdü. Sonra, hemen suyu kapatıp büyükbabasının ardına düştü. Yaşlı adamın köşeyi döndüğü yere varınca, durup çevresine bakındı. Büyükbaba, kentin kıyısındaki parka doğru gidiyordu. Küçük kız da görünmeden onu izlemeye başladı.

İKİ ESKİ ARKADAŞ

Büyükbaba evden ayrıldıktan sonra kent parkına kadar yürüdü. Park, kentin kıyısındaki çok geniş bir alana kurulmuştu. Oldukça büyüktü. İçinde yapay göller, yapma kayalar vardı. Ancak yapma kayaların bitiminde, kentin kıyısındaki küçük tepe ve gerçek kayalar başlıyordu. Parkın içindeki koruluklar, dev plastik ağaçlardan oluşmuştu. Ağaçların arasındaki yerler, plastik çimenlerle kaplıydı. Her yer yemyeşildi. Yemyeşil çimenlerin ortasına renk renk plastik çiçekler yerleştirilmişti.

Yaşlı adam bir süre parktaki ağaçların arasında dolaştıktan sonra bir banka oturdu. Bankta yaşlı bir adam daha vardı. Yaşlı adam, orada öylece oturup yapay gölde yüzen beyaz kuğuları izlemeye başladı.

Bilge saklandığı yerden onun davranışlarını merakla izliyordu. Büyükbabası parkta yürümüş, şimdi de bir bankta dinleniyordu. Davranışlarında herhangi bir gariplik yoktu. Yalnızca, arada bir saatine bakıyordu. “Sanırım, akşam yemeğine geç kalmak istemiyor” diye düşündü küçük kız. Büyükbabanın yalnızca yürüyüşe çıktığını, onun bir gizi olmadığını düşünmeye başlamıştı.

Bilge tam eve dönmeye karar vermişti ki, büyükbaba kalkıp yürümeye başladı. Ancak yaşlı adam, evin yolunun tam tersi yönde yürüyordu. Küçük kız yeniden onu izlemeye karar verdi.

Yaşlı adam parkın ortasındaki yapma göle doğru ilerledi. Gölün ortasında, yapay bir adacık vardı. Adaya, küçük bir köprüden geçilerek gidiliyordu. Bilge, onun adaya çıkacağını sandı. Ancak büyükbaba, yapma gölü geçti ve mağaralara doğru ilerledi. Parkın bitimindeki mağaralar, kalkerli taşlardan oluşturulmuştu. Girişte yapma kayalar vardı. Kayaların set yaptığı yerlere plastik çiçekler yerleştirilmişti. Taşların arasından aşağıya plastik yeşil yapraklar sarkıyordu. Mağaraların girişinde plastik sarmaşıklar kayalara dolanmıştı. Bilge o mağaralarda çok güzel bir akvaryum ve çiçek müzesi olduğunu işitmişti. Büyükbabası bu saatte müze mi gezecekti?

Yaşlı adam, küçük bir tahta köprüyü geçip kayalara doğru ilerledi. Bilge de ağaçların ardına gizlenerek onu izledi.

Mağaranın girişinde yaşlı bir adam vardı. Büyükbabayı görünce sevinçle gülümsedi. Büyükbaba da ona içtenlikle selam verdi ve iki yaşlı adam kucaklaştılar.

Bilge onlara dikkatle baktı. Büyükbabasının konuştuğu yaşlı adam, üstünde mavi iş giysisi olan bir park görevlisiydi. Görevi, mağaraları gezmek isteyenlere bilet kesmekti. İki yaşlı adam, kuşkulu bakışlarla çevreyi taradıktan sonra, birlikte mağaraya girdiler. Onların bu tutumu, küçük kızı iyice meraklandırmıştı.

Onlara görünmemeye çalışarak mağaraya yaklaştı. Bir kayanın arkasına gizlendi. Bulunduğu kayanın arkasından mağaranın girişini görebiliyordu. Yaşlı adam, büyükbabaya kendisininki gibi bir iş giysisi vermişti. Büyükbaba, telaşla iş tulumunu giydi. Cebinden çıkardığı bir gözlüğü gözlerine taktı. Başına siperli bir şapka giydi. Şimdi o da, parkta çalışan bir görevli gibi görünüyordu. Bilge, onu bu kılıkta başka bir yerde görse, tanıyamayacağını düşündü.

Bilge gördüklerine bir anlam veremiyordu. Büyükbabası bu parkta mı çalışıyordu? Niçin bunu kendilerine söylememişti? Hem, iş giysisini niçin gizlice giymişti?

Bilge, bu soruların yanıtını bulmak için büyükbabasını izlemeye karar vermişti. Tam o sırada kulağına bazı sesler geldi. Bilge hemen kayanın arkasına iyice sindi. Mağaranın önüne, müzeyi ve akvaryumu gezmek isteyen birileri gelmişti. Yaşlı adam, gişedeki yerine geçip onlara bilet kesti.

Ziyaretçiler içeri girerken, Bilge uzanıp baktı. Büyükbaba, eline bir fırçayla kova alıp mağaranın içindeki galerilerden birine doğru yürümeye başlamıştı. Ziyaretçilerin arasındaki iki kişi de onu izlediler. Yaşlı görevli hemen koşup, onun ardından gitmek isteyenleri durdurdu:

– O bölüme geçmek yasak efendim, o bölüm kapalıdır.

– İyi ama, dedi adamlardan biri. O yaşlı adam nasıl giriyor?

– O, buranın görevlisidir efendim. Ziyarete kapalı olsa da, mağaraların temizliğini yapmamız gerekiyor...

– Yaa, dedi adam. Bu saatte ne temizliği bu?

– Yarasalar, dedi yaşlı görevli. Yarasalar, güneş batarken ortaya çıkıyor. Biz de ancak bu saatte onları yakalayabiliyoruz. Eğer yakalamazsak, hem sizi rahatsız ederler, hem de içerideki çiçek müzesine zarar verebilirler.

– Evet evet, haklısın, dedi adam ve başka bir galeriye doğru yürüdü.

Bilge konuşulanlardan pek bir şey anlamamıştı. Büyükbabasının orada ne işi vardı? Üstündeki o giysilerle, elindeki araçlarla ne yapıyordu? Meraktan ölecek gibiydi; ancak yaşı küçük olduğu için, onu yalnız başına içeri almazlardı.

Orada beklemeye karar verdi. Uzun süre bekledikten sonra, kulağına bazı sesler geldi. Ziyaretçiler dışarı çıkıyorlardı. Büyükbabanın ardından gitmek isteyen adamın sözleri, Bilge’nin ilgisini çekti.

– Burada garip bir şeyler oluyor, dedi adam yanındakine. Neden bizi o galeriye sokmadılar? Bu iki yaşlı adamdan kuşkulandım ben.

– Sen de çok kuşkulusun. Adamlar temizlik yapıyormuş işte... Mağaralarda yarasa olduğunu herkes biliyor. Ne var kuşkulanacak?

– İyi ama, ne zamandan beri kapalı o galeri... Hiç mi temizliği bitmiyor burasının...

– Yarasalarla başa çıkmak kolay değil... Bana kalırsa, boşuna kuruntu yapıyorsun.

– Yok, yok... O ikisi bir şeyler çeviriyor... Ama araştıracağım. Neler olup bittiğini en kısa zamanda öğreneceğim...

– O kadar merak ediyorsan, yarın gelip parkın müdürüyle görüşürsün. O sana açıklar durumu...

- Ben de öyle düşünüyorum. Yarın mutlaka gelip müdürle konuşacağım.

Adamlar kendi aralarında konuşarak uzaklaştılar. Bütün ziyaretçiler gitmişti. Park, akşamın alacakaranlığında iyice ıssızlaşmıştı. Bilge, çevresine bakınıp korkuyla ürperdi. Büyükbabasının başı dertteydi. Kendisi bu saatte parkta yalnızdı...

– Off, diye geçirdi içinden. Büyükbaba, neler oluyor? Neden bana hiçbir şey anlatmıyorsun?

Tam bu sırada, sanki küçük kızın sesini duymuş gibi büyükbaba mağaranın girişinde belirdi. Üstündeki iş giysilerini çıkarmıştı. Arkadaşını kucaklayıp ona “Hoşça kal” dedikten sonra, hızla yürümeye başladı.

Bilge ona görünüp görünmeme konusunda kararsız kalmıştı. Bir süre büyükbabanın ardından sessizce yürüdü. Ancak, adamların sözlerini anımsayınca, büyükbabasını uyarması gerektiğini düşündü. Parktan çıkmışlar, eve giden caddeye sapmışlardı. Bilge koşup büyükbabasının yanına giderek usulca kolundan tuttu.

– Büyükbaba!

Yaşlı adam korkuyla irkilerek arkasına döndü. Bilge’yi görünce, öfkeyle karışık bir şaşkınlıkla söylendi:

– Senin ne işin var bu saatte dışarıda?

– Büyükbaba, başın dertte...

– Bilge, sen ne söylüyorsun? Niçin bu saatte dışarıdasın? Evdekiler seni merak etmişlerdir...

– Onlara, birlikte yürüyüşe çıktığımızı söyleriz. Sen şimdi beni düşünmeyi bırak. Başın büyük dertte...

Büyükbaba, küçük kıza soran gözlerle baktı. Bilge, bir solukta, onu nasıl izlediğini, mağarada gördüğü adamların sözlerini anlattı.

– Yarın gelip parkın müdürüyle görüşecekmiş. Büyükbaba, o mağarada ne var? Hem sen, niye park işçisi gibi giyindin? O park görevlisiyle nereden tanışıyorsun?

Büyükbaba yarı azarlar bir bakışla baktı küçük kıza ve sevecen bir sesle söylendi:

– Ah, seni meraklı turşucu... Kafana bir şey takılmaya görsün. Çözmeden duramazsın, öyle değil mi?

Bilge, suçlulukla önüne baktı. Büyükbaba onun başını okşayarak konuştu:

– Tamam, yakında sana her şeyi anlatacağım. Ancak, meraklı oluşun bu kez işe yaradı.

– Gerçekten mi? dedi küçük kız.

Neşesi yerine gelmişti. Sevgiyle büyükbabasının koluna girdi. Ancak, büyükbabanın yüzü ciddileşmişti. Oldukça düşünceli görünüyordu.

– Bu soruna, hemen bu gece bir çözüm bulmamız gerek, diye mırıldandı kendi kendine.

– Bu gece mi?

– Evet bu gece. Yoksa benim de, yaşlı dostumun da başı gerçekten büyük belaya girer. Ama şimdi, eve dönelim de, evdekiler bir şey fark etmesinler. Sonra bir çözüm buluruz.

Bilge kaygıyla büyükbabasının yüzüne baktı. Sonra çekinerek sordu:

– Büyükbaba, kötü bir şey yapmıyorsunuz değil mi? Geçen akşam babam, cezalandırılmak gibi bir şeylerden söz etmişti.

Yaşlı adam, küçük kıza gücendiğini belirten bir yüzle baktı:

– Demek bana güvenin bu kadar...

Bilge suçluluk ve pişmanlıkla mırıldandı:

– Sana tabii ki güveniyorum. Senin kötü bir iş yapmayacağını da biliyorum. Ama, sen de bana hiçbir şey anlatmıyorsun ki!

– Tamam artık, dedi yaşlı adam. Merak etme. Yakında her şeyi öğreneceksin...

MAĞARANIN GİZİ

Yolda bir süre ikisi de hiç konuşmadan yürüdüler. Eve yaklaşınca, büyükbaba, küçük kızı durdurup yüzüne baktı. Oldukça ciddi bir sesle:

– Şimdi bana bir söz vermeni istiyorum, dedi. Beni izledin ve gizimi öğrendin.

– Hiç de değil... Daha neler olup bittiğini öğrenmedim. Sen bana hiçbir şey anlatmadın. Mağarada ne olduğunu bile bilmiyorum...

– Olsun. Birçok şey biliyorsun. Bildiğin kadarıyla, bu olanlardan kimseye söz etmemeni istiyorum.

– Annemle babama da mı?

– Evet, annenle babana da...

Küçük kız olanlardan pek bir şey anlamamıştı; ama, yine de anlayışla başını salladı:

– Tamam büyükbaba, söz veriyorum.

Yaşlı adam küçük kıza sevgiyle bakıp mırıldandı:

– Eğer sabırlı olursan ve kimseye bir şey söylemezsen, ben de sana bütün bu olanların nedenini anlatırım.

– Tamam, dedi küçük kız usulca.

Bir süre yine sessizce yürüdüler. Yaşlı adam dalgın ve düşünceliydi. Küçük kız, gözleri dalıp giden yaşlı adamı uyardı:

– Büyükbaba, ne yapmayı düşünüyorsun? O mağarada ne var?

Büyükbaba, küçük kızın kendisine sorduğu soruyu duymamış gibi kendi kendine mırıldandı:

– Onu bu gece oradan çıkarmamız gerekiyor...

– Büyükbaba, anlat artık. O mağarada ne var?

Yaşlı adam ansızın silkinerek kendine geldi. Yüzü çok ciddiydi. Kaygısı sesinden belli oluyordu.

– Bilge, durum gerçekten çok tehlikeli. Sana bunları anlatarak zaman kaybetmek istemiyorum. Benim bu gece evden çıkıp mağaraya gitmem gerekiyor. O, orada kaldıkça, arkadaşım da tehlikede...

Bilge hemen atıldı:

– Ben de seninle gelmek istiyorum.

– Olmaz, bu çok tehlikeli bir durum...

– Olsun. Hani biz iki kişilik çeteydik... Seni, tehlike karşısında yalnız bırakacağımı mı sandın?

– Bilge, bu kez olmaz. Bu iş, gerçekten çok tehlikeli. Hem gece vakti, seni dışarı bırakmazlar...

Küçük kız uzun süre yalvarıp dil döktü. Ancak büyükbaba onu yanına almak istemiyordu. Bilge sıkıntıyla çevresine bakındı. Ansızın duvardaki afişi gördü. Afişe bakar bakmaz da, aklına gelen düşünceyle, küçük kızın gözleri parladı. Ama, kendisine soran gözlerle bakan büyükbabaya hiçbir şey söylemedi.

Merdivenleri çıkarken büyükbabayla Bilge, yine tartıştılar. Büyükbaba onu tehlikeli olduğu için yanına almak istemiyordu. Bilge’yse vazgeçecek gibi değildi.

– Eğer gelirsem, size yardımcı olurum, dedi. Size gözcülük yaparım. Eğer bugün seni izlemeseydim, başınızın dertte olduğunu size kim haber verecekti?

Kapının önüne gelmişlerdi. Büyükbaba hâlâ direniyordu:

– Hayır, olmaz. Sen evde kalacaksın...

İkisi birlikte içeri girerken onları anne karşıladı.

– Neredeydiniz? dedi heyecanla. Merak ettim.

– Büyükbabamla birlikte yürüyüşe çıktık anne, diye yanıtladı küçük kız.

– Peki, şimdi koş ellerini yıka. Yemek hazır.

Küçük kız yemeğini çabucak yiyip bitirdi. Yaptığı uzun yürüyüş onu acıktırmıştı. Onun iştahla yemek yediğini gören annesi, hoşnutlukla bakıp konuştu:

– Büyükbabanla yürüyüşe çıkmak sana yaramış. Bundan sonra bunu daha sık yapmalısın.

Küçük kız büyükbabasına bakıp gülümsedi. Yaşlı adam, sessizce yemeğini yiyordu. Bilge, ansızın aklına gelmiş gibi neşeyle konuştu:

– Büyükbaba, hani sen beni sirke götürmek için söz vermiştin?

– Eee? dedi yaşlı adam şaşkınlıkla.

– Sözünü tutmanın zamanı geldi. Bu akşam kente yeni gelen sirke gidebiliriz.

– Ama nasıl olur? dedi anne. Gece uykusuz kalacaksın...

– Anneciğim, yarının tatil olduğunu unutuyorsun galiba...

– Ama biz çalışıyoruz, dedi babası.

Fabrikada cumartesi günleri de çalışılıyordu. O yüzden, anne babanın erken yatması gerekiyordu.

– Ah, çok üzüldüm, dedi küçük kız. Oysa ben, hep birlikte gideriz diye düşünmüştüm.

Aslında Bilge’nin yüreği küt küt atıyordu; anneyle baba da kendileriyle gelmek isteyecek diye...

– Biz gelemeyiz, dedi anne. Ama, madem bu kadar çok istiyorsun, siz büyükbabanla gidin.

Bu oldu bitti karşısında, büyükbabanın dili tutulmuş gibiydi. Şaşkınlıkla Bilge’ye baktı; ama hiçbir şey diyemedi. Ağzından yalnızca:

– O zaman yemeğini bitir ve hazırlan. Acele etmemiz gerek, gösteri bir saat sonra başlayacak, sözleri döküldü.

Kısa süre sonra, Bilge’yle büyükbaba, kent parkına doğru hızlı adımlarla yürüyorlardı. Sirkin kurulduğu gösteri çadırı da parka yakındı. Yollarda, sirke giden birçok insan vardı. O yüzden, parka doğru yürüyen yaşlı adamla torunu, hiç kimsenin dikkatini çekmedi. Parktaki plastik ağaçların arasında elektrik direkleri vardı. Direklerdeki lambalara renkli ampuller takılmıştı. Büyükbabayla Bilge, bir süre ana yolda yürüdükten sonra, kimse görmeden ara yola saptılar. Artık ağaçların arasındaki loş yollarda yürüyorlardı.

– Büyükbaba, bu saatte mağaraya nasıl gireceğiz?

– Arkadaşım parkın sonundaki küçük kulübede kalıyor. Ona gidiyoruz.

– Neden orda kalıyor? Kalacak başka yeri yok mu?

– Yok. Eskiden, Park ve Bahçeler Müdürlüğü’nde çalışan bir işçiydi. Park ve bahçeler ortadan kaldırılınca, o da işsiz kaldı. Sonra, onu mağaranın girişindeki gişeye verdiler. Hem bilet kesiyor, hem de mağaraların temizliğiyle uğraşıyor... Bu kulübede yalnız başına yaşıyor.

Küçük kulübenin tek penceresinden dışarı soluk bir ışık sızıyordu. Büyükbaba usulca kapıya vururken, küçük kızın merakı iyice artmıştı. Bütün bu olanların anlamı neydi?

Kapıyı açan yaşlı işçi, büyükbabayı karşısında görünce çok şaşırdı. Büyükbaba, onun soru sormasına olanak vermeden hemen olanları anlattı. Yaşlı işçi, Bilge’yi kaygıyla süzüp konuştu:

– Keşke çocuğu getirmeseydin... Küçük kız, sır saklayabilecek mi?

– Saklar, dedi büyükbaba. Eğer o olmasaydı, biz şu anda, her şeyden habersiz olacaktık.

– Haklısın. Peki, şimdi ne yapmayı düşünüyorsun?

– Haydi mağaraya gidelim. Orada konuşuruz.

Mağaradan içeri girerken, Bilge’nin yüreği hızla çarpıyordu. Orada neyle karşılaşacağını bilmemek, gece vakti, yaşlı iki adamla birlikte yaşadığı bu serüven, onu çok heyecanlandırıyordu.

– Işık yakmayalım, dedi yaşlı işçi. Çevreden birilerinin dikkatini çekebilir.

Ay ışığı, mağaranın girişini aydınlatıyordu. İki yaşlı, iyi bildikleri yolda, el yordamıyla yürüdüler. Bilge de, büyükbabasının elinden sıkı sıkı tutmuştu. Karanlık mağaranın içinde ilerlediler.

Ansızın, bir şey hızla Bilge’nin başına çarptı. Küçük kız korkuyla bir çığlık kopardı.

– Ayy! Büyükbaba korkuyorum...

– Ee, sana söylemiştim, dedi yaşlı adam gülerek. Bu iş tehlikelidir diye. Ama, sana çarpan yolunu şaşırmış bir yarasa. Ondan korkmana gerek yok. Asıl, meraklı ziyaretçilerden korkmamız gerekiyor...

– Neden?

– Merak etme, kısa süre sonra her şeyi öğreneceksin...

– Umarım dilini tutar, diye homurdandı yaşlı işçi. Yoksa, bizim için her şey biter ve bütün emeklerimiz boşa gider.

– Korkma... Bilge, adı gibi akıllı ve düşünceli bir kızdır, dedi büyükbaba...

Mağaranın girişinden iyice uzaklaşınca, yaşlı işçi yanında getirdiği el fenerini yaktı. Bilge, alaca karanlıkta, yapma çiçek müzesini geçtiklerini gördü. Böylece, karanlık mağaralarda birinden ötekine geçerek yürüdüler.

Bir süre sonra, geniş bir mağaraya geldiler. Bilge, fenerin loş ışığında çevresini inceledi. Bu mağaradan başka bir mağaraya geçiş yoktu. Yolun sonuna geldiklerini düşünmeye başlamıştı ki, yaşlı işçi mağaranın bitimindeki bir kayanın yanına gitti. Kayanın üstü ve çevresi plastik sarmaşıklarla kaplıydı. Yaşlı işçi sarmaşıkları aralayınca, arkasından daracık bir kapı göründü. Kapı bir tünele açılıyordu.

– Tünel dar, birer birer yürüyeceğiz, dedi büyükbaba.

Önce, elindeki fenerle yollarını aydınlatan yaşlı işçi girdi tünele. Bilge onu izledi. Büyükbaba en arkadan geliyordu. Tünel, çok geniş bir mağaraya açılıyordu. Yaşlı işçinin ardından mağaraya giren Bilge, şaşkınlıkla kalakaldı. Bu, yapay bir mağara değildi. Gerçek kayaların çevrelediği mağaranın üstünde bir delik vardı. Mağaranın üstündeki delik küçük olmasına karşın, gökyüzündeki dolunay görünüyordu.

Küçük kız mağaranın üstündeki deliğe bakarken, yaşlı adamı gözden kaybetmişti. Bir an, bu karanlık mağarada yalnız başına kaldığını sandı. Korku ve telaşla çevresine bakındı. Mağaranın bir köşesinden zayıf bir ışık geliyordu. Bilge hemen o yana doğru yürüdü.

Sonunda küçük kız onu gördü. Yaşlı işçi, bir çiçeğin önünde durmuş, dallarını yapraklarını inceliyordu. Yaprakların ortasında, değişik büyüklükte çiçekler açılmıştı. Küçük kız çiçeği görünce, heyecanla haykırmaktan kendini alamadı.

– Bu, o çiçek!

Tam o sırada, büyükbaba da çiçeğin yanına geldi. Uzanıp çiçeğe sevgiyle dokundu. Yapraklarını okşadı. Sonra Bilge’ye dönüp:

– Hangi çiçekten söz ediyorsun? Bu çiçeği daha önce hiç görmedin ki! Ne demek istiyorsun?

– Gördüm, dedi küçük kız heyecanla. Bu, büyükannemin gelin buketindeki çiçek...

– Evet, haklısın, dedi büyükbaba. Doğrusu bu kadar dikkatli olduğunu sanmıyordum...

– Büyükbaba, lütfen beni hafife alma, dedi Bilge hınzırca gülerek.

– Tamam tamam, dedi yaşlı adam. Şimdi işimize bakalım. Ee, eski dost, şimdi ne yapacağız? Bunu nereye götüreceğiz?

– Düşünelim, dedi yaşlı işçi. Aksiliği görüyor musun? Tam da her şey yoluna girmişti...

Büyükbaba, dalgın dalgın çiçeğe bakarak konuştu:

– Evet haklısın... Ama çiçeğin durumu iyi görünüyor. İlacın yararı olmuş anlaşılan.

Büyükbaba saksının yanındaki bir şişeyi eline alıp içindeki sıvıdan çiçeğin toprağına birkaç damla damlattı. Bilge, şişeyi görünce, büyükbabasının koltuğunun altında gizleyerek getirdiği şeyin o olduğunu anladı. O sıvının neye yaradığını soracaktı ki, yaşlı işçi sıkıntıyla mırıldandı:

– Oysa, toplantıya da ne kadar az kalmıştı...

O sırada çiçeği inceleyen Bilge, toplantı sözünün üstünde durmadı. Usulca çiçeğe yaklaştı. Büyükbabasının yaptığı gibi çiçeğe dokundu. Yapraklarını okşadı. Dokunur dokunmaz da, elini hızla geri çekti. Çünkü büyükbabası telaşla bağırmıştı:

– Dokunma! O çiçeğe dokunma!

– Neden büyükbaba? Şimdiye dek ilk kez bir çiçeğe dokunmuyorum ki... Niye telaşlanıyorsun?

– Bu çiçek, senin bildiğin plastik çiçeklere benzemez.

– Neden? Bunun ötekilerden ayrımı ne?

– Bu canlı bir çiçek...

– Nee? Canlı bir çiçek mi? Hiç, çiçek canlı olur mu?

– Bir zamanlar, bütün her yer canlı çiçeklerle ve ağaçlarla kaplıydı. Bitkiler, doğal olarak toprakta yetiştirilirdi.

– Nasıl? Çiçekler, ağaçlar fabrikada yapılmıyor muydu?

– Bunu anlamanın kolay olmayacağını biliyorum. Çünkü, sen hiç canlı çiçek görmedin.

– Peki, plastik çiçekler ve ağaçlar nereden geldi?

– En iyisi, ona her şeyi en baştan anlatmak, dedi yaşlı işçi. Ama şimdi buna zamanımız yok. Önce bu çiçeği buradan çıkarmalıyız.

– Peki ama, bunu niçin saklıyorsunuz?

– Çünkü yıllar önce çıkarılan bir yasayla, canlı çiçek yetiştirmek yasaklandı... Bu yasaya göre, canlı çiçek yetiştirenlere ağır cezalar veriliyor.

Küçük kız şaşkınlıkla bağırdı:

– Ama neden?

– Bu çok uzun bir öykü... Bunu sana yarın anlatırım. Şimdi bize yardım et de, bunu buradan çıkaralım.

Yaşlı işçi elindeki feneri küçük kıza verdi. Büyükbaba, çiçeğin toprak saksısını kucakladı. Yaşlı işçi, çevreyi gözden geçirdi. İçinde ilaç bulunan şişeyi, yere düşmüş bir yaprağı aldı. Burada çiçek yetiştirildiğine ilişkin hiçbir iz kalmamalıydı.

Bilge, duyduklarından sonra iyice korkmaya başlamıştı. Büyükbabasına bir zarar gelmesinden korkuyordu. Yeni tanıdığı yaşlı işçi de çok iyi bir insandı. Ona da bir zarar gelmesini istemiyordu.

Böylece geçtikleri yollardan geri dönerek mağaranın ağzına dek geldiler. Sonra, dikkatle çevrelerine bakınarak, mağaradan çıktılar ve gecenin karanlığına karıştılar.

PLASTİK ÇİÇEKLERİN ÖYKÜSÜ

Ertesi sabah, anne baba işe gidince, Bilge hemen büyükbabasının odasına koştu. Büyükbaba, yatağında oturmuştu. Elinde, sararmış bir kâğıt vardı. Küçük kız, eğilip baktı.

Bu bir ödül belgesiydi. Üzerinde büyükbabanın adı yazılıydı. Belge, Çiçek Yetiştiriciler Birliği tarafından düzenlenmişti. Büyükbabaya yetiştirdiği güzel bir çiçek nedeniyle ödül verildiğini belirtiyordu. Düzenlenme tarihi çok eskiydi. O kadar eskiydi ki, küçük kızın babası bile henüz doğmamıştı.

– Büyükbaba, o günleri çok mu özlüyorsun? diye sordu küçük kız.

Büyükbabanın yüzünde hüzünlü bir ifade vardı.

– Hem de nasıl, dedi özlemle. Ama, o günleri kendim için değil, senin için, senin gibi çocuklar için istiyorum. İnsanlığın geleceği için istiyorum.

Yaşlı adam, Bilge’nin, söylediklerinden bir şey anlamadığını görünce, anlayışla gülümsedi.

– En iyisi sana her şeyi baştan anlatmak.

Büyükbaba bunları söyledikten sonra usul usul anlatmaya başladı:

– Bir zamanlar, yaşadığımız bu yerler çok güzel ağaçlarla, bitkilerle, çiçeklerle kaplıydı. Ama, şimdiki gibi plastik ağaçlar, yapma çiçekler değildi yeryüzünü kaplayan. Doğada kendiliğinden yetişen ağaçlar, bitkiler, çiçekler, otlardı bunlar. Bazılarını da, tohumlarını ya da soğanlarını toprağa dikerek biz yetiştiriyorduk. Bu gördüğün belge bana, henüz genç bir çiçekçiyken verilmişti. Çünkü, o mağarada gördüğün çiçeğin değişik bir rengini yetiştirmeyi başarmıştım. O çiçeği, gelin buketinde kullanması için büyükannene armağan etmiştim.

Yaşlı adamın gözleri dalmıştı. Bir süre susup uzun uzun düşündü. Sonra sözlerini sürdürdü:

– Bir çiçeğin yetişmesini izlemek, bilsen ne heyecanlı ve güzeldir. Toprağa bir tohum atarsın. Bir süre sonra tohum filizlenir.

– Filizlenmek ne demek büyükbaba?

– Ah, bunu anlatmak yerine sana gösterebilseydim... Ama anlatmaya çalışayım. Topraktan ince, yeşil yapraklar çıkar. Sonra bunlar büyür; bitkinin gövdesi, yaprakları oluşur. İyice büyüyünce, bitki tomurcuklanır ve çiçek açar. İnan ki, bu gerçek bir mucizedir...

Bilge, büyükbabasının yüzündeki mutluluğu görüp sesinin titreşimindeki sevgiyi duyumsayınca, heyecanlandı.

– Keşke ben de bir çiçek yetiştirebilsem... diye mırıldandı.

– Yetiştireceksin, dedi yaşlı adam. Biz bu yaşta, onca tehlikeyi niçin göze aldık sanıyorsun?

– Gerçekten mi?

– Evet, gerçekten. Ama biraz sabırlı olman gerekiyor. Çok dikkatli olmalıyız. Yoksa bu plastik çiçeklerden kurtulamayız.

– Peki büyükbaba, bu plastik çiçekler nasıl girdi yaşamımıza?

– Yavaş yavaş ve sinsice... Önceleri, tek tek sarı, kırmızı, pembe, beyaz güller ve karanfiller yapılmıştı. İnsanlar, evlerde vazolarının içine bu çiçeklerden koymaya başladılar. Onlarla evlerini süslemek kolay geliyordu. plastik çiçekler, gerçek çiçekler gibi bakım istemiyor, su istemiyor, solmuyor, kurumuyordu... Sonra, her geçen gün gittikçe daha çok girdiler yaşamımıza... Ama kentte plastik çiçek satan dükkânların açılması, her şeyi iyice hızlandırdı.

– Nasıl?..

– Bir yılbaşı öncesiydi. Herkes büyük bir coşkuyla yılbaşına hazırlanıyordu. Caddeler ışıklandırılıyor, mağaza vitrinleri süsleniyordu. İnsanlar büyük mağazalara koşuyor, yılbaşı için alışveriş yapıyorlardı. Kentin meydanındaki belediye binası, banka ve öteki büyük binalar renkli lambalarla donatılmış ve ışıklandırılmıştı. Her yerde büyük bir coşku ve sevinç göze çarpıyordu. Çünkü yılbaşında, kentin 500. kuruluş yılı kutlanacaktı. Herkes yeni, değişik, ilginç bir şeyler yapmak istiyordu. Hazırlıklar bir yarış biçimini almıştı. Mağazalar, vitrinlerini büyük kâğıtlarla kapatarak dekor hazırlıyorlardı. Alışveriş merkezleri, süsleyecekleri çam ağaçlarını büyük örtülerin arkasında saklıyorlardı. Evlerdeki hazırlıklar da son hızla ilerliyordu.

İşte tam bu günlerde, kentte yeni bir çiçekçi dükkânının açıldığı ve çok değişik çiçekler satıldığı haberi ağızdan ağıza yayıldı. Herkes bu çiçekleri görmeye gitti. Çiçekçide, gerçek çiçeklere benzeyen plastik çiçekler satılıyordu. İnsanların bildiği gül, karanfil, papatya, lale gibi çiçeklerin yanısıra daha birçok çiçeğin plastik taklidi yapılmıştı. Bu çiçekleri gerçeğinden ayırt etmek zordu. Üstelik, gerçek çiçeklerden daha canlı renkleri vardı ve gerçek çiçekler gibi hemen solup gitmiyorlardı. Hele bazıları, tıpkı gerçek bir saksı çiçeği gibiydi. plastik saksıların içine, plastik dolgu maddelerinin ortasına yerleştirilmişlerdi. Kahverengi, yeşil gövdeleri ve yaprakları vardı. Bu yaprakların ortasındaki dallara da, çiçekler yerleştirilmişti.

Özellikle saksı çiçekleri insanların çok ilgisini çekmişti. Çiçekçideki çiçekler, bir anda kapışıldı. Mağaza vitrinlerini süsleyenler, evlerin kapılarına çelenk hazırlayanlar, alışveriş merkezlerine dekor yapanlar bol bol plastik çiçek satın aldılar.

– Ağaçlar nasıl çıktı ortaya?

– En güzel, en ilginç çam ağacı süslemesi yarışması vardı. Herkes kendi yaratıcılığıyla en güzel, en ilginç çam ağacını hazırlamaya çalışıyordu.

Bir süre sonra, kentte yeni bir çiçekçi açıldığı duyuldu. Bu çiçekçi de yapay çam ağaçları getirmişti. Kent halkı koşup bu ağaçları görmeye gitti. Bunlardan alıp üzerlerine süsler astılar. Çiçekçi yapma çam ağaçlarının yanısıra, sıcak iklimlerde yetişen iri yapraklı başka ağaçlar da getirmişti. Bu ağaçlar, alışveriş merkezlerinin içini süslemede kullanıldı. Gerçek ağaçlar gibi, dükkân önlerine, dükkânların arasındaki küçük alanlara, yol kenarlarına yerleştirildiler. Altlarına dinlenme bankları kondu. Alışveriş yaparken yorulan insanlar, buraya oturup ağaç altlarında dinlensin diye...

Bilge suçlulukla önüne bakıp mırıldandı:

– O ağaçların altında oturmayı ben de çok seviyorum...

– Ağaçların altında oturmak güzeldir. Ama bir de gerçek ağaçların altında oturmanın güzelliğini görsen...

Büyükbaba susup derin bir soluk aldı. Gözleri uzaklara dalıp gitmişti. Bir süre sessiz kaldıktan sonra, anlatmayı sürdürdü:

– Kısa süre içinde, plastik çiçekler ve plastik ağaçlar moda oldu.

Artık herkes, her yerde plastik çiçek ve ağaç kullanıyordu. Kentteki çiçekçiler, plastik çiçek yetiştiremiyorlardı. İşte, bu olay, sonun başlangıcı oldu.

– Neden? diye sordu Bilge merakla.

– Çünkü, kentte, önce plastik çiçek yapan bir fabrika açıldı. Bu fabrikada; plastik saksı çiçekleri, renk renk bahçe çiçekleri, çeşit çeşit yapraklar, sarmaşıklar üretilmeye başlandı. Okullarda, bankalarda, alışveriş merkezlerinde ve bütün işyerlerinde süsleme, plastik çiçeklerle, yapraklarla yapılıyordu. İnsanlar birbirlerine canlı çiçek yerine plastik çiçek armağan etmeye başladılar. O güzelim mis kokulu güllerin, sümbüllerin, karanfillerin yerini cansız, kokusuz plastik taklitleri aldı...

– Ama büyükbaba, plastik çiçeklerin de kokulusu var, dedi Bilge.

– Haklısın, zamanla onu da yaptılar. Ama bir de gerçek çiçeklerin kendi kokularını duysan...

– Çok isterdim, diye mırıldandı küçük kız.

O sırada, büyükbabanın gözleri duvardaki saate ilişti. telaşla:

– Neredeyse bizimkiler gelir, şunları ortadan kaldıralım, dedi.

Büyükbaba, ödül belgesini ve elindeki resimleri alıp duvara doğru yürürken, Bilge ne zamandır aklına takılan soruyu sordu:

– Büyükbaba, bunları niçin gizliyorsun? Anneme babama anlatamaz mıyız olanları? Onların bize yardım edeceğine inanıyorum.

Yaşlı adam öfkeyle geri dönüp küçük kıza baktı:

– Bilge! Hiç kimseye bir şey söylemeyeceğine söz vermiştin!

– Evet büyükbaba. Söz verdim. Sözümde de duracağım... Ama ben düşündüm ki...

Büyükbaba fazla sertlik gösterdiğini düşünerek sesini yumuşattı:

– Bak canım. Bu sorun gerçekten çok önemli. O yüzden, bana bir kez daha söz ver. Annen baban da içinde olmak üzere hiç kimseye hiçbir şey söylemek yok...

– Peki büyükbaba, sen merak etme. Ama bir türlü aklım almıyor; çiçek yetiştirmek niçin suç oluyor?

Yaşlı adam, elindekileri gizli dolaba koyup dolabı kilitlerken anlatmayı sürdürdü:

– İnsanlar plastik çiçeklere ve ağaçlara ilgi gösterince, kentte plastik ağaç ve çiçek yapan fabrikaların sayısı çoğaldı. Kent halkının büyük çoğunluğu, bu fabrikalarda çalışmaya başladı. Ee, yapılan ağaçların satılması gerekiyordu. Bu yüzden, plastik ağaçların ve çiçeklerin gerçeklerinden daha iyi ve yararlı olduğunu anlatan reklamlar yapıldı. İnsanlar da bunları tüketmeye başladılar. Az önce söylediğim gibi, bütün iş yerleri, alışveriş merkezleri, belediye binaları ve hatta parklar, bahçeler plastik ağaç ve çiçeklerle süslenmeye başladı.

Kent alanlarındaki ve caddelerin iki yanındaki ağaçlar kesilip yerine plastik ağaçlar kondu.

“Ah, diyordu” insanların bazıları, “plastik ağaçlar ne iyi... Sonbaharda yapraklarını döküp sokakları kirletmiyorlar.”

“Ah, diyordu” bazıları da, “plastik ağaçlarımız ne iyi... Artık, ilkbaharda uçuşan çiçek tozları bizi rahatsız etmiyor...”

Bazıları da, kavakların ve bazı ağaçların ilkbahar aylarında uçuşan polenlerinden rahatsız oluyordu.

“Fabrikalar, plastik kavaklar yapsın. Kavakları kesip onun yerine plastik ağaçları yerleştirelim. Böylece uçuşan polenlerden kurtuluruz.”

Böylece hızla ağaçlar kesildi, çiçekler söküldü ve yerlerine plastik çiçekler ve ağaçlar yerleştirildi. Gördüğün gibi, kent parkı da plastik ağaçlardan ve yapay çimenlerden oluşuyor.

Yaşlı adam yorgun bir sesle sözünü tamamladı:

– Gelelim merak ettiğin soruya... Çiçek ve ağaç yetiştirmenin suç sayılıp yasaklanmasına...

Küçük kız, soluğunu tutup dinledi. Yaşlı adam kızgın bir sesle sözlerini sürdürdü:

– Önceleri, gerçek ağaçların yaprakları yerlere dökülüp caddeleri kirletiyor diye; ilkbaharda çiçek tozları uçuşup insanları rahatsız ediyor diye yasakladılar gerçek ağaç yetiştirilmesini. Ancak, biz çok sonra anladık ki, fabrikalarda üretilen çiçeklerin ve ağaçların satılması için alınmıştı bu yasak kararı. Eğer insanlar, gerçek ağaç yetiştirmeyi sürdürürse, yeterince plastik ağaç satamayacaklarını düşünüyordu fabrika sahipleri... Çünkü hâlâ doğal yaşamı savunan, gerçek çiçek ve ağaçlardan vazgeçmeyen insanlar vardı. Ancak, toplumun büyük çoğunluğu bu plastik ağaçları ve çiçekleri kullanmaya alıştırılmıştı. Sonunda, gerçek çiçek ve ağaç yetiştirmeyi suç sayan ve bunu yapanları cezalandırmayı öngören yasalar çıkarıldı. Bu yasalar, fabrika sahiplerinin çıkarı içindi. İnsanların birçoğu fabrikalarda çalışıyordu. O yüzden, kimse sesini çıkarmadı ve böylece, geldik bugüne...

AĞLAYAN ÇİÇEKLER

Büyükbaba, fotoğrafı duvardaki gizli dolabın üzerine asmış ve yatağının üstüne oturmuştu ki, kapının açıldığını duydular. Bilge, hemen kapıya koşup anne babasını karşıladı. Anne, içeriye girerken büyük bir heyecanla:

– Olanları duyunca inanamayacaksınız! diye bağırdı.

– Size harika bir haberimiz var! dedi baba sevinçle.

– Ne oldu? Ne haberi? diye sordu küçük kız.

Anne, Bilge’nin ve büyükbabanın merakla baktığını görünce anlatmaya başladı. Duyduğu büyük sevinç her halinden belli oluyordu.

– Babanla birlikte bir yarışmaya katıldık ve...

Anne bunları söyledikten sonra, bir an durup Bilge’yle büyükbabaya baktı. İkisi de soluğunu tutmuş, onun ağzından çıkacak sözleri bekliyordu. Anne, onları biraz daha merakta bıraktıktan sonra açıkladı:

– Büyük ödülü biz kazandık!

Baba, gururla ekledi:

– Yılın tasarımcıları olduk!

Bilge hemen anne babasına sarılıp onları öperek kutladı.

– Anne! Baba! Bu harika bir şey...

Büyükbaba da şaşkınlığından sıyrılır sıyrılmaz, aklına takılan soruyu sordu:

– Ne ödülü bu kazandığınız?

– Çiçek tasarım ödülü. Biliyorsun, her yıl en değişik tasarım için yarışma açılıyor ve yılın tasarımcıları belirleniyor... Bu yıl düzenlenen yarışmaya, biz birlikte katıldık.

– Yaa, dedi büyükbaba. Kutlarım ikinizi de... İkiniz de çok yeteneklisiniz. Peki, nasıl bir şey tasarlamıştınız?

Baba, çantasını açıp içinden bazı çizimler çıkardı. Çizimleri masanın üstüne koydu. Bilge ve büyükbaba, kâğıtların üstündeki çizimleri ilgiyle incelediler.

– Çok ilginç, dedi büyükbaba, resimleri inceledikten sonra. Bunu nasıl düşündünüz?

Baba hevesle anlatmaya koyuldu:

– Bir gün fabrikaya başkanın eşi gelmişti. Yaptığımız çiçekleri inceliyordu. Onun bir ara, kendi kendine mırıldandığını duydum: “Keşke bu çiçeklerin üzerine, su damlacıkları ya da sabah çiylerinin görüntüsü de yapılabilse...” O andan sonra düşünmeye başladım. Bunu nasıl yapabilirdim? Bu görüntüyü vermek için hangi malzemeyi kullanmalıydım?

Anne söze girdi:

– Bu konuda birlikte düşünmeye başladık. Ben teknik bölümde çalıştığım için, malzemeler, kalıplar konusunda bilgim vardı. Bazı deneyler yaptım. Ama bir türlü istediğimiz sonuca ulaşamıyorduk. Ancak, sonunda, bir tür yapıştırıcı kullanarak bu görüntüyü elde etmeyi başardık. Bu arada, yarışma duyuruları da yayınlanmıştı. Bu tasarımla yarışmaya katılmaya karar verdik ve sonuçlar bugün açıklandı. Ah, öyle mutluyum ki... Hâlâ inanamıyorum. Yılın tasarımcıları olduk...

– Ben de, dedi baba. Bu ödül sayesinde yaşamımız değişecek.

– İşimizde yükseleceğiz ve maaşımız da artacak...

– Ödül parasını da unutma, dedi baba.

Evin içinde bir mutluluk havası esiyordu. Bilge de bu havaya katıldı. Büyükbaba, bir ara dalgın dalgın düşündü. Ancak hemen dalgınlığından sıyrılıp çocuklarının sevincini paylaştı.

Anne yemek masasını hazırlarken anlatmayı sürdürdü:

– Ödül töreni kentin büyük salonunda olacak. Ödülü başkanla eşi verecek. Bizim için ne büyük onur değil mi?

– Törene ben de gelebilir miyim? diye sordu Bilge.

– Tabii kızım. Hep birlikte gideceğiz. Değil mi babacığım?

Büyükbaba, oğlunun sorduğu soruya başını sallayarak yanıt verdi.

– Tabii. Sizin başarılarınız beni de mutlu ediyor...

***

Ödül töreni, birkaç gün sonra, kentin büyük salonunda yapıldı. Törenin yapılacağı yere, kentin önde gelenleri, gazeteciler, televizyon habercileri, herkes gelmişti. Anneyle babanın tasarladığı çiçek, yapılıp ortadaki büyük masanın üstüne konmuştu. Gazeteciler sürekli bu çiçeğin resmini çekiyorlardı.

Ödül töreninde başkan; ödev duygusu, çalışkanlık, kurallara ve yasalara bağlılık vb. konularda uzunca bir söylev verdi. Anne babayı buluşları için övdü. Sunucu, ödülü almak üzere anne babayı sahneye çağırdı. Ödülü, başkan ve eşi birlikte verdiler. Baba ve anne, yaptıkları kısa konuşmalarla tasarımın öyküsünü anlattılar. Baba, yaptığı çiçeği başkanın eşine armağan etti. Çiçeği verirken:

– Bu tasarımı sizin sözlerinizden esinlenerek yaptık. O yüzden adını siz koyun, dedi.

Başkanın eşi çok heyecanlanmıştı. Gözyaşlarını tutamıyordu:

– Ah, çok duygulandım. Bunlar tam istediğim gibi olmuş, deyip mendiliyle gözlerini sildi.

Başkan eşine takılmak istedi:

– Gözündeki yaşlarla, tıpkı ağlayan bir çiçek gibisin, dedi.

Bu sözler üzerine salondan bir alkış koptu. Mikrofon açık olduğu için halk, başkanın sözlerini duymuştu. Başkanın eşi heyecanla bağırdı:

– Evet, evet! Çok güzel. Bu çiçeğin adı, Ağlayan Çiçek olsun.

O gece, herkes çok eğlendi. Bilge ve büyükbaba, en ön sırada, anne ve babanın yanında oturuyorlardı. Gazeteciler sık sık yanlarına gelip bütün ailenin ve adı artık Ağlayan Çiçek olan çiçeğin fotoğraflarını çektiler. Gazeteciler ve televizyon habercileri, anne babayla röportajlar yaptılar.

Bütün bunlar, Bilge’nin çok hoşuna gidiyordu. Büyükbabaysa, bu olup bitenlerden çok sıkılmıştı; ancak, hiç kimseye hiçbir şey belli etmiyordu. Yalnız bir ara Bilge’nin kulağına fısıldadı:

– Ağlayan Çiçekler sözü ne gülünç... Oysa, gün doğarken çimenlerin ya da çiçeklerin üzerinde ışıldayan gerçek sabah çiyleri çok daha güzel şeyler çağrıştırır insana...

Bilge, başını çevirip şaşkınlıkla büyükbabasına bakıp usulca fısıldadı:

– Gerçek sabah çiyleri mi?

Büyükbaba, çevresini kuşkulu bakışlarla süzdükten sonra, küçük kıza gülümsedi:

– Şimdi bu törenin tadını çıkar. Sonra konuşuruz.

Bilge büyükbabasına bakakalmıştı. Aklına takılan soruları soramadığı için canı sıkılmıştı. Salona baktı. Herkes, anne babanın yanına gidip tasarımın ilginçliğini övüyor, onları kutluyordu. Bütün bunlar, anne babayı yormuştu; ancak mutlulukları da yüzlerinden okunuyordu. Neyse ki, bir süre sonra müzik dinletisi başladı ve ortalık yatıştı.

Ancak, yılın tasarımcıları için hareketli günler yeni başlamıştı. Çalıştıkları fabrikanın sahibi de, görkemli bir tören düzenleyip onlara bir ödül verdi. Yılın tasarımcılarının kendi fabrikasında çalıştığını vurguladı; fabrikasının ve çiçeklerinin reklamını yaptı. Bu arada fabrikadaki işçiler, gece gündüz çalışarak Ağlayan Çiçekler’in üretimini gerçekleştirdiler. Çiçekler bir anda moda olmuştu. Herkes bu çiçeklerden alıp evinin görünür bir yerine yerleştiriyordu.

Bu konuyla ilgili her olay, yeni bir haber olarak değerlendirildi. Gazeteciler, televizyon habercileri, radyocular günlerce eve gelip resim çektiler; ses ve görüntü kayıtları yaptılar. Anne babanın yanı sıra, Bilge’yle büyükbabanın resim ve görüntüleri de günlerce basın yayın araçlarında yer aldı. “Ünlü aile”yi tanımayan kalmamıştı.

Bilge’nin yaşamında birçok şey değişmişti. Televizyon kanallarının çeşitli programlarında ona da yer verilmiş; gazete ve çocuk dergileri onunla röportajlar yayınlamışlardı. Özellikle, küçük kızın bahçedeki plastik çiçekleri ve ağaçları sulaması, büyük ve önemli bir haber olmuştu. Bu haberler yayınlanır yayınlanmaz, okul arkadaşlarının ve öğretmenlerin ona karşı tutumları değişmişti. Okul ve sınıf içinde, nerdeyse ayrıcalıklı bir yer edinmişti. Oyuncak mağazaları ona oyuncaklar göndermiş; anne babanın çalıştığı fabrikanın sahibi, onun eğitimi için burs vermişti. Kuşkusuz ki, bütün bunların hepsi, gazete ve televizyonlarda yeniden, yeniden haber olarak yayınlanmıştı.

Büyükbabaysa bütün bu olup bitenlere sabırla katlandı. Konukları ve gazetecileri yüzüne iliştirdiği gülümsemeyle karşıladı. Ancak, fotoğrafının çekilmesi istendiğinde, içten içe homurdanıyordu. Oysa bu fotoğraflar, kısa bir süre sonra öyle işine yarayacaktı ki...

KORKULU BEKLEYİŞ

Yarışma haberi, ödül töreni, gazete röportajları, televizyon çekimleri ve yaşamında olagelen öteki değişiklikler, Bilge’ye çiçeği unutturmuştu. Oysa büyükbaba merak içindeydi. Çiçeği, mağaradan çıkardıkları geceden beri görmemişti. Yaşlı arkadaşının onu nereye götürdüğünü bilmiyordu. Hem arkadaşını hem de çiçeği çok merak ediyordu. Acaba güvenlikte miydiler? Acaba herhangi bir sorun var mıydı? Çiçek iyi durumda mıydı? Yapraklarındaki hastalık geçmiş miydi?

Yaşlı işçi, çiçeğin yapraklarındaki hastalığı görür görmez, büyükbabaya bildirmişti. Büyükbaba da, gidip çiçeği incelemiş ve hastalığı geçirmek için kendisi özel bir karışım hazırlamıştı. Bir süre bu karışımı çiçeğin yapraklarına sürmüşlerdi. Büyükbaba, son gördüğünde, çiçeğin iyi durumda olduğunu anımsadı. Biraz rahatladı. Ama yine de, arkadaşını ve çiçeği çok merak ediyordu. Gazetecilerin, televizyoncuların ve herkesin gözünün önünde oldukları için de, gidip bir araştırma yapamıyordu. Bütün bunların geçici olduğunu, her şeyin bir süre sonra unutulup gideceğini bildiği için sabırla bekliyordu.

Yaşlı adamı huzursuz eden bir şey daha vardı; ödülün yaşamlarına getirdiği değişikliğin Bilge’nin kişiliğini olumsuz etkilemesinden korkuyordu. Çünkü o, henüz küçük bir çocuktu. Birçok yetişkin bile, bu kadar övgüye ve öne çıkarılmaya dayanamazdı. Övgülerden başı döner, içi kibirle dolar, çevresindekilere tepeden bakmaya başlardı. Gerçi torununa güveniyordu. Ancak yine de, gerçekleri görmesi için ona yardımcı olması gerektiğini düşünüyordu.

Bir tatil sabahı, büyükbaba, elindeki gazete kesikleriyle Bilge’nin odasına gitti. Anne baba, sabah yürüyüşüne çıkmışlardı. Bilge odasında oyun oynuyordu. Küçük kız kendisine armağan edilen oyuncakların arasında kaybolup gitmişti.

Yaşlı adam bir süre odadaki plastikten yapılmış bebek, ev eşyası, araba, top vb. oyuncaklara baktı. Sonra küçük kıza seslendi:

– Günaydın! Ee, bakıyorum oyuncaklar sana bu yaşlı büyükbabayı unutturdu.

Bilge, yaşlı adamın sesini duyunca, başını kaldırıp baktı.

– Büyükbaba, haksızlık ediyorsun. Ben, annemin babamın kazandığı ödülün tadını çıkarmaya çalışıyorum. Oysa sen, odana kapanarak somurtup duruyorsun.

Yaşlı adam küçük kıza sevgiyle baktı.

– Üste çıkmayı nasıl da bilirsin... Neyse, öyle olsun. Haydi gel de biraz konuşalım. Sana göstermek istediğim şeyler var.

Bilge elindeki bebeği bırakıp ayağa kalktı. Büyükbabanın ardından salona gitti. O sırada, büyükbabanın elindeki gazeteler dikkatini çekti.

– Elindekiler nedir büyükbaba? diye sordu.

– Hiiç, fazla önemli bir şey değil. Geçen yılın tasarımcısıyla ilgili yayınlanan yazılardan bazıları...

– Aa, gerçekten mi? diye şaşarak bağırdı küçük kız ve gazeteleri alıp incelemeye başladı.

Gazetelerde, geçen yıl ödül kazanan tasarımcı ve ailesiyle ilgili haberler, fotoğraflar vardı. Bilge fotoğrafları dikkatle inceledi, yazıları okudu. Fotoğrafların bazılarında kendi yaşında bir kızla, biraz daha büyük bir oğlan vardı. Yılın tasarımcısının, yetenekli ve ünlü çocukları olarak onlarla röportaj yapılmıştı. Kızın kucağında oyuncaklar, oğlanın önünde bir bilgisayar vardı. Kendilerine armağan edilen oyuncaklarla fotoğrafları çekilmişti.

Bilge, yazı ve fotoğrafları dikkatle inceledikten sonra bir süre sustu. Uzun uzun düşündükten sonra, başını kaldırıp yaşlı adama baktı:

– Büyükbaba, ne demek istediğini anladım. Beni uyardığın için teşekkür ederim.

– Sen akıllı ve iyi yetişmiş bir kızsın, dedi büyükbaba. Çünkü çok kitap okuyorsun ve düşünmeyi öğrendin. O nedenle, uyarıya da pek gereksinimin yok. Ancak, gerçekleri görmen için küçük bir anımsatma yapmak istedim.

– Şimdi bu insanlar nerede? Ne yapıyor? diye sordu Bilge.

– Geçmişte nasıl yaşıyorlarsa öyle yaşıyorlar. Ancak bir farkla... Bu kadar kısa sürede unutulmanın acısını da içlerinde taşıyarak.

– Annem babam da böyle mi olacak?

– Evet, ama onlar da kendilerini yetiştirmiş, gerçekçi insanlardır. Bütün bu pırıltıların geçici olduğunu bildiklerini sanıyorum.

– Umarım öyle olur, diye içini çekti küçük kız. Onların üzülmesini istemem.

– Ben de, dedi büyükbaba.

İkisi de bir süre sessizce düşündüler. Sessizliği büyükbaba bozdu:

– Bilge, dedi. Çiçeğimi ve eski dostumu çok merak ediyorum. Ancak, bu kadar göz önündeyken de parka gidip bakamıyorum. Hem o ziyaretçiler beni gördüler. Gerçi tanıyacaklarını sanmıyorum, ama yine de gitmem yanlış olur. Ah, geceleri gözüme uyku girmiyor. Odama kapanıp somurtmamın gerçek nedeni bu. Çok üzülüyorum ve merak ediyorum.

Küçük kız koşup büyükbabasının boynuna sarıldı.

– Büyükbaba! Bunu benimle paylaştığın için teşekkür ederim. Üzülme, birlikte bir çözüm bulabiliriz.

– Nasıl? dedi yaşlı adam üzüntülü bir sesle.

– Düşünelim. Sen hep böyle demez misin? Düşünelim...

Küçük kız biraz düşündükten sonra, heyecanla bağırdı:

– Buldum! Sen gidemezsen, ben giderim.

– Seni içeri almazlar.

– Anneme, beni çiçek müzesine götürmesini söylerim. Eğer arkadaşın oradaysa, bir yolunu bulup onunla konuşurum.

Yaşlı adamın gözleri parlamıştı:

– Bilge, dedi. Sen gerçekten çok akıllı bir kızsın.

– Eee, kimin torunuyum? dedi küçük kız yaşlı adama göz kırparak...

İkisi de birbirlerine sevgiyle sarıldılar.

MEKTUP

Büyükbaba balkonda oturmuş gazete okuyordu. Daha doğrusu okumaya çalışıyordu. Aklını bir türlü okuduğu yazılara veremiyordu. Bilge, anne babasıyla birlikte parktaki çiçek müzesine gitmişti. O müzeye gitmek, Bilge’nin düşündüğünden de kolay olmuştu. Annesine, çiçek müzesine gitmek istediğini söyleyince, annesi hemen kabul etmişti.

– Kaç gündür ben de gitmek istiyordum, ama işlerimden bir türlü olanak bulamıyordum, dedi.

– Gerçekten mi? diye sordu Bilge şaşarak.

– Tabii. Bizim çiçeğimiz de müzeye kondu. Gidip onu orada görmek çok hoş olur doğrusu... Yemekten sonra gidelim.

Çiçek müzesine büyükbabayı da götürmek istemişlerdi. Ancak o, yorgun olduğunu söyleyerek gitmek istemedi.

– Siz gidin, ben daha sonra gider gezerim, dedi.

Onlar kapıdan çıkarken arkalarından seslendi:

– Çiçeğinizin önünde resim çektirmeyi unutmayın!

Anne babasının yanında parka doğru yürürken, Bilge’nin yüreği heyecanla çarpıyordu. Merak içindeydi. Acaba yaşlı işçi orada mıydı? Çiçeğin ve onun başına bir şey gelmiş miydi?

Parkın içine girip de mağaralara doğru yürürken iyice heyecanlandı. Hızlı hızlı yürümeye başladı.

– Yavaş yürüsene kızım, diye uyardı babası. Sana yetişemiyoruz.

Bilge, mağaranın girişinde bilet kesen yaşlı işçiyi görünce sevinçten uçayazdı. Üzerinde her zamanki iş giysisiyle, bir masanın başına oturmuştu. İçeri girenlere bilet kesiyordu. Bilge’yi görünce tanıdığını belli etmedi. Bilge de ona yaklaşmadı. Ancak, ne yapıp edip onunla konuşması gerekiyordu.

Çiçek müzesinde anne babayı ilgiyle karşıladılar. Yılın tasarımcılarının müzeye geldiğini duyan yöneticiler hemen basına haber verdiler. Müzeye girmelerinin üstünden çok geçmemişti ki, karşılarında fotoğraf makinelerini ve kameraları buldular. Müzeye yeni konan çiçeğin yanında fotoğrafları çekildi. Gazeteciler, anne babaya sorular sormaya başladılar.

Bilge, bu olanağı kaçırmadı. Usulca oradan ayrılarak mağaranın girişine doğru yürüdü. Yaşlı işçi oradaydı; Bilge, çevresindekilerin duyacağı bir sesle ona seslendi:

– Amca, ben akvaryumdaki balıklara gitmek istiyorum. Annem babam içeride gazetecilerle görüşüyor. Bana yolu gösterebilir misin?

– Tabii kızım, gel benimle.

Yaşlı işçi, yerini genç işçilerden birine bıraktı. Oradan ayrılırken, küçük kızı arayan olursa, gittikleri yeri bildirmelerini söyledi.

Yaşlı işçi ve Bilge, akvaryuma giden galeriye girdiler. Bir süre, ikisi de konuşmadı. Çevrelerinde kimsenin olmadığını görünce, Bilge heyecanla sordu:

– Nasılsınız? İyi misiniz? Çiçek nasıl? Büyükbabam sizi çok merak ediyor.

Yaşlı adam, çevresini dikkatle gözden geçirdikten sonra yanıtladı:

– Merak etmesin, biz iyiyiz.

Yaşlı adam, bu sözlerden sonra, çabucak cebinden çıkardığı bir şeyi küçük kızın avcuna sıkıştırıverdi. Bu, katlanmış bir kâğıttı.

– Bunu iyi sakla. Eve dönünce büyükbabana verirsin. Haydi gel, seni akvaryuma götüreyim. Annen baban seni orada bulsun.

Bilge avcundaki kâğıdı hemen yeleğinin cebine koydu ve yaşlı adamın ardından yürüdü.

Mağaraların büyük bir bölümü, çiçek müzesine ayrılmıştı. Ancak, bir bölümü de akvaryum olarak düzenlenmişti. Akvaryum ayrı ayrı bölümlerden oluşuyordu. Bu bölümlerde, çeşitli denizlerden getirilen renk renk, cins cins balık vardı. Bunların görünümleri çok güzeldi.

Bilge ve yaşlı işçi akvaryuma girince, çevrelerine bakındılar. İçeride, bazı ziyaretçiler vardı. Yaşlı adam küçük kızla yüksek sesle konuştu:

– İşte burası akvaryum. İstediğin gibi gez. Anneni babanı burada bekle. Ben işimin başına dönüyorum.

Yaşlı işçi gidince, Bilge sakin bir şekilde akvaryumu gezmeye başladı. Bir süre sonra anne baba da, gazetecilerin elinden kurtulmayı başararak onun yanına geldiler.

Eve dönerken, anne baba yorgun, ama çok mutluydular.

– Bu ne büyük bir başarı biliyor musun tatlım? dedi babası Bilge’ye... Bizim çiçeğimiz de orada sürekli sergilenecek...

– Evet babacığım. Ben de çok sevinçliyim. Sizinle gurur duyuyorum.

Evlerinin bulunduğu sokağa girdiklerinde, Bilge başını kaldırıp baktı. İşte, büyükbabası balkonda her zamanki yerinde oturuyordu. Elinde gazete vardı. Bilge, onun kendisini ne büyük bir merakla beklediğini bildiği için adımlarını sıklaştırdı.

– Koşma kızım, düşeceksin, diye uyardı babası.

Bilge merdivenleri çıkarken büyükbabasıyla yalnız kalabilmenin yollarını düşünüyordu. Çünkü, yelek cebindeki mektupta yazılanları çok merak ediyordu.

O gece, geç vakitlere kadar, Ağlayan Çiçekler ve çiçek müzesinde olanlar konuşuldu. Bilge ve büyükbaba da konuşmalara katıldı. Ama Bilge’nin içi içini yiyordu. Büyükbabaya mektubu bir an önce vermeliydi. Mektupta yazılanları öyle merak ediyordu ki!..

Küçük kız, aradığı olanağı o gece bulamadı. Çünkü yatmak için odasına giderken, annesi de ayağa kalkıp onu izledi.

– Bilge, sana bu akşam benim kitap okumamı ister misin?

Bilge şaşırmıştı; ama bunu annesine belli etmedi.

– Tabii anneciğim, çok sevinirim, dedi.

Anne kız, salondan çıkarken büyükbaba da onları izledi. Oysa Bilge’yle konuşmak için öyle sabırsızlanıyordu ki... Görünüşe göre, bunu ancak sabah yapabileceklerdi.

Bilge, ertesi sabah kalktığında ilk işi yeleğini aramak oldu. Ama bulamadı. Korkuyla çevresine bakındı. Yoktu. Hemen odadan fırlayıp mutfağa gitti. Annesi, kahvaltı hazırlıyordu. Bilge, telaşını belli etmemeye çalışarak sordu:

– Anne, dün giydiğim yeleğimi gördün mü?

– Evet, dedi annesi. Yıkanması gerekiyordu.

– Yıkadın mı?

Küçük kızın sesi, bir çığlık gibi çıkmıştı. Annesi şaşkınlıkla dönüp baktı.

– Hayır, yıkansın diye kirli sepetine attım. Ama ne oldu? Niye böyle heyecanlandın?

– Hiç, dedi küçük kız. Onu bugün giyecektim de...

Bilge hızla banyoya koşup çevresine baktı. İşte yeleği oradaydı; annesi yıkamak için kirli sepetine atmıştı. Eyvah! Ya ceplerini karıştırdıysa?..

Bilge çabucak elini yeleğin cebine soktu. Eli, katlanmış kâğıda değince rahat bir soluk aldı. Öyle korkmuştu ki! Çünkü annesi, yıkayacağı giysilerin ceplerine bakar ve ondan sonra makineye atardı. Neyse ki çamaşırları hafta sonları yıkıyordu. O yüzden henüz cebini karıştırmamıştı.

Bilge büyükbabasıyla ancak anne baba işe gidince konuşabildi. İkisi de sabırsızlık içindeydiler. Ancak, konuşmak için yalnız kalmaları gerekiyordu.

– Büyükbaban yorgun, bugün okula seni biz bırakalım, dedi anne.

– Hayır, ben iyiyim, diye atıldı büyükbaba.

Bilge de kahvaltısını bilerek ağır ağır yedi. Anne baba onu beklemeyip çıktılar. Çıkarken:

– Sakın geç kalmayın! diye uyarmayı unutmadılar.

Kapı kapandı. Oh, sonunda Bilge ve büyükbaba yalnız kalmışlardı. Küçük kız hemen mektubu yaşlı adama verdi. Büyükbaba mektubu heyecanla açtı ve bir solukta okudu:

“Bir hafta sonra yola çıkmamız gerekiyor. Toplantı, üç kıtanın birleştiği yerde, Akdeniz’de bir adada yapılacak. Onu merak etme. Çok iyi sakladım. Ancak, yolculuk için buluştuktan sonra sorumluluğu sana geçecek. Ben emeklilik için başvuruda bulundum. İşlemler tamamlanıyor. Sen de durumunu ayarla. İstersen küçük kızı getirebilirsin. Görüntü olarak daha iyi olur. Yine görüşeceğiz. Selamlar...”

YOLCULUK

Mektubu okudukları andan sonra, Bilge ve büyükbaba için çok hareketli anlar başlamıştı. Büyükbaba hemen o akşam oğluna, dinlenmek için bir geziye çıkmak istediğini bildirdi.

– Çok iyi bir düşünce. Nereye gitmek istiyorsun?

– Bazı tasarılarım var, ama henüz karar vermedim.

Babasıyla büyükbabasının konuşmalarını duyan Bilge, şakacıktan dargın bir sesle bağırdı:

- Büyükbaba! Tatile gidiyorsun da beni götürmüyorsun, öyle mi?

– Bilmem ki, dedi yaşlı adam. Senin okulun yok mu?

– Haftaya okullar tatil oluyor. Lütfen büyükbaba, ben de gelebilir miyim?

Büyükbaba kararsız bir şekilde konuştu:

– Yani şey... Bilmem ki, nasıl olur? Annen baban ne der?

– Lütfen baba, büyükbabam giderse, tatilde evde yalnız kalacağım. Ben de onunla gideyim...

Baba, bu oldu bitti karşısında şaşkındı. Ancak bir şey diyemedi.

– Annene de soralım...

Kısa süre içinde her şey olup bitmişti. Anne, Bilge’nin tatilde giyeceği giysileri hazırlama telaşına girişirken, büyükbaba da yolculuk hazırlıklarına başlamıştı. Yaşlı adam sık sık küçük kızın odasına gidiyor, orada uzun uzun konuşuyorlardı.

Yola çıkacaklarından bir gün önce büyükbabaya bir paket geldi. Paketi, Bilge’den birkaç yaş büyük bir oğlan getirmişti. Anne baba işteydi. Kapıyı açan Bilge, paketi almak istedi, ama oğlan paketi teslim etmedi. Ciddi bir yüz takınarak:

– Bu paketin, adı yazılan kişiye teslim edilmesi gerekiyor; ustam bana öyle söyledi, dedi.

Bilge kızmıştı, ama sesini çıkarmadı. Büyükbaba gelip paketi aldı ve hemen Bilge’nin odasına götürdü. O gece, her ikisi de heyecandan doğru dürüst uyku uyuyamadı.

Ertesi sabah anne, Bilge’yi uyandırdı, onu okşayıp sevdi.

– Seni özleyeceğim canım...

– Ben de anneciğim. Keşke sizin de izniniz olsaydı da...

– Bizim izin dönemimize daha bir ay var. O zaman birlikte gideriz, dedi anne.

Kahvaltı sırasında, anne baba Bilge’yle uzun uzun konuştular. Birçok öğüt verdiler, kuralları anımsattılar.

– Niye telaşlanıyorsunuz? dedi küçük kız. Yalnız gitmiyorum ki, büyükbabam yanımda.

– Sakın büyükbabanı yorup üzme, dedi baba. Büyükbaban, yorgun olduğu için tatile çıkıyor...

Bilge dönüp büyükbabasına sevgiyle gülümsedi. Yaşlı adam heyecanını belli etmemeye çalışıyordu.

– Hiç üzer miyim? Ben çocuk muyum? dedi. Onun bu sözlerine hepsi kahkahalarla güldü.

Evden çıkarken, annesi şaşkınlıkla bağırdı:

– Bilge! Tatile bebeğini de mi götürüyorsun?

– Evet anne. Ben yokken onun burada canı sıkılır...

– Kızım, o kocaman şeyi nasıl taşıyacaksın?

– Anneciğim, onun görünüşü büyük, yoksa çok hafif.

– Şu çocukları anlamak ne zor, diye mırıldandı baba.

Sarılıp öpüştüler. Bilge ve büyükbaba bir taksiye binerek limana gittiler. Hemen biletlerini gösterip işlemlerini yaptırdılar. Gemiye binmek üzere merdivenlere yürüdüler. Burada, gemiye bineceklerin üstü aranıyor, eşyaları gözden geçiriliyordu. Arama noktasına yürürken, Bilge’nin ve büyükbabanın ayakları titriyordu. Ya değerli yüklerini bulurlarsa!..

Arama noktasındaki güvenlik görevlisi eşyalarını gözden geçirdi. Küçük kıza baktı. Kucağındaki kocaman bebek dikkatini çekmişti.

– Oo, dedi. Bu ne kadar büyük bir bebek... İçinde bir şey mi saklıyorsun?

Küçük kız, en şirin gülümsemesiyle görevliye doğru ilerledi. O sırada öteki güvenlik görevlisi yanlarına geldi.

– Oo, kimler gelmiş? Hoş geldiniz efendim, dedi.

Kendisine şaşkınlıkla bakan arkadaşına açıkladı:

– Yılın tasarımcılarının kızı bu, bu da babaları... Küçük kızın bu bebekle çekilmiş fotoğrafını gazetelerde görmüştüm... Buyrun efendim, geçin. İyi yolculuklar...

Bilge’yle büyükbaba, geminin merdivenlerini çıkarken geçirdikleri korku ve heyecan nedeniyle bitkindiler. Hemen kamaralarına gidip eşyalarını bıraktılar. Bilge, bebeğini lumbozun önündeki küçük masanın üzerine koydu. Büyükbaba, bebeğin başını çıkarıp içine baktı. Her şey yolundaydı. Bebeğin başını yine yerine yerleştirdi.

Gemi yolculuğu üç gün sürdü. Bu yolculuk, Bilge için çok değişik ve ilginçti. Gemi, engin bir denizin ortasında arkasında beyaz köpükler bırakarak hızla ilerliyordu. Çevrelerinde deniz kuşları uçuşuyordu. Bazen de, dalgaların arasında sıçrayan yunusları görebiliyordu.

Gemide kendileri gibi tatile çıkmış birçok insan vardı. Bunların arasındaki yaşlı bir adamla torunu, Bilge’nin ilgisini çekti. Biraz dikkatle bakınca, onun parktaki yaşlı işçi olduğunu anladı. Giysisi ve saç biçimi değişmişti. Yanında bir çocuk vardı; bu da, büyükbabaya paketi getiren oğlandan başkası değildi.

Gemi, bazen birbirine yakın adaların arasından geçerek, bazen de açık denizde yol alarak, sonunda varacağı limana ulaştı. Bilge ve büyükbaba, öteki yolcular gibi bir otele yerleştiler.

Ertesi sabah, gün doğarken kalkıp otelden çıktılar. Bir arabaya binerek ıssız bir koya gittiler. Burada kendilerini küçük bir tekne bekliyordu. Bilge ve büyükbaba biner binmez tekne hareket etti. Bilge büyük bir heyecan içindeydi... Nereye gidiyorlardı? Nelerle karşılaşacaklardı?

AKDENİZ’DE BİR ADA

Tekne, lacivert suların üstünde, kabaran dalgaların arasında hızla yol alırken, Bilge ilgiyle çevresine bakındı. Teknede kendilerinden başka yolcular da vardı. Yaşlı işçi ve oğlan da onların arasındaydı. Ancak, teknede büyük bir sessizlik vardı. Herkes büyük bir heyecan içinde ufku gözlüyordu. Ama görünürlerde hiçbir şey yoktu.

Tekne gece de yoluna devam etti. O süre içinde, insanlar nöbetleşe uyudular. Teknenin kaptanı, sık sık elindeki haritaya ve pusulaya bakıyordu. Bilge’nin gözünü uyku tutmamıştı. Sessizce durup çevresini gözleyen büyükbabasının yanında oturuyor; lacivert gökyüzünde ışıldayan yıldızlara bakıyordu. Ancak bir süre sonra, küçük kız uykuya yenik düştü. Uykusunun arasında, büyükbabanın kendisini kucaklayarak bir kamaraya götürüp yatırdığını ve üzerini örttüğünü ayrımsadı.

Sabah heyecanlı sesler ve neşeli haykırışlarla uyandı.

– Ada! Ada göründü!

Bilge gözlerini ovuşturarak kamaradan çıktı ve büyükbabasının yanına gitti. Uzakta, gökyüzünü kırmızıya boyayarak doğan güneşin ışıkları altında, küçük bir ada görünüyordu. Yaklaşınca, adanın göründüğü kadar küçük olmadığını anladı. Ama adada gördüğü ağaçlar onu şaşırttı. Her yer yemyeşil ağaçlarla kaplıydı.

– Büyükbaba, ne çok ağaç var, diye mırıldandı. Buraya nasıl getirmişler bunları?

– Bu ağaçlar canlı, dedi büyükbaba. Öyle heyecanlıydı ki, güçlükle konuşuyordu. Gözleri dolu dolu olmuştu.

Adanın girişindeki küçük koya vardıklarında, oradaki insanların kendilerini karşılamaya çıktıklarını gördüler. Karşılayıcıların arasındaki beyaz saçlı bir adam öne çıktı:

– Hoş geldiniz. Buraya kadar güvenlikle gelebildiğiniz için çok mutluyuz. Umarım, çiçeklerimiz de güvenlikle adamıza ulaşmıştır.

– Büyükbaba, dedi Bilge. Bu adam kim?

– Uluslararası Çiçek Yetiştiriciler Birliği Başkanı’ydı geçmişte. Ama o, şimdi de başkanımız.

Başkan, büyükbabayı büyük bir ilgiyle karşıladı. Elini dostça sıktı. Hatırını sordu. Sonra bütün gelenlere seslendi:

– Dostlarım, hoş geldiniz. Ağaçların arkasındaki küçük kulübeler sizler için hazırlandı. Yerleşip dinleniniz. Toplantımız yarın sabah erkenden yapılacak.

Bilge, büyükbabasıyla birlikte kulübelere doğru ilerlerken ilgiyle çevresine bakıyordu. Ne değişik bir yerdi burası... Birbirinden değişik tonda yeşilin egemen olduğu ağaçlık alan, yerlerdeki çimenler plastik taklitlerine hiç benzemiyordu. Hele o burnuna gelen koku... Öyle hoştu ki!

– Büyükbaba, bu koku ne?

Yaşlı adam çok duygulanmıştı. Büyük bir mutlulukla çevresine bakınıyor, derin derin soluk alarak kokuyu içine çekiyordu. Sonunda, Bilge’nin sorusunu yanıtladı:

– Çam ağaçlarının kokusu... Oh, bu kokuyu öyle özlemişim ki!

Adaya gelen öteki kişilerin durumu da büyükbabadan pek farklı değildi. Özlemle çevrelerine bakıyor; kimi yerdeki çimenleri, kimi ağaçların yapraklarını okşuyordu. Çoğunun yanında bir çocuk vardı.

Büyükbaba ve yaşlı işçi, yan yana iki kulübeye yerleştiler. Bilge, yaşlı işçinin yanında getirdiği çocukla hemen arkadaş oldu. Çocuğun adı Emek’ti. Kimsesiz bir çocuktu. Yaşlı işçi, onu parkta yatarken bulmuş ve o günden sonra çocuğun sorumluluğunu üstlenmişti.

– O, benim gerçek büyükbabam gibi, diyordu Emek sevgiyle...

O akşam herkes erkenden kulübelere çekildi. Uykuya dalmadan önce, Bilge aklına takılan soruyu büyükbabasına sordu:

– Büyükbaba, burada bitki yetiştirmek yasak değil mi?

– Hayır kızım. Çünkü bu ada, hiçbir ülkenin sınırlarının içinde değil. Kimsenin bilmediği ıssız bir ada bu...

TOPLANTI

Ertesi sabah, Bilge, kuş cıvıltılarıyla uyandı. Büyükbaba çoktan kalkmış ve kahvaltıyı hazırlamıştı. Küçük kız, yanlarında getirdikleri yiyeceklerden oluşan kahvaltısını yaparken neşeyle konuştu:

– Büyükbaba, burası çok güzel bir yer. Burada olduğum için çok mutluyum. Beni buraya getirdiğin için teşekkür ederim.

– Biz, yeryüzündeki her yerin burası gibi olmasını istiyoruz. İşte, onun için buradayız.

– Bunu nasıl yapacaksınız?

– Az sonra toplantı başlayacak. Orada her şeyi öğreneceksin...

Büyükbaba, adaya geldikleri anda bebeğin içinden çıkardığı çiçek saksısını eline aldı ve heyecanla konuştu:

– Haydi gidelim...

Bilge ve büyükbaba, toplantının yapılacağı çayıra doğru yürüdüler. Bilge heyecanla çevresine baktı. Adaya gelen öteki kişiler de, kucaklarındaki çiçeklerle çayıra gidiyorlardı.

Toplantının yapılacağı çayır, yeşil çam ağaçlarının çevrelediği geniş bir alandı. Alanın ortasında yaşlı bir ağacın kütüğü vardı. Başkan, kütüğün arkasında oturuyordu. Toplantıya gelenler, başkanın çevresine yarım daire yaparak çimenlerin üstüne oturdular. Havaya taze çimen kokusu yükseldi. Bilge mutlulukla bu kokuyu içine çekti.

Alanda çıt çıkmıyordu. Yalnızca, çevredeki çiçeklerden bal almak için dolaşan arıların vızıltısı, ağaçtan ağaca uçan kuşların kanat sesleri duyuluyordu. Herkes çok heyecanlıydı. Sonunda başkan konuşmaya başladı:

– Dostlarım, hoş geldiniz. Bugün, hepimiz için çok mutlu bir gün. Yıllardır tasarladığımız bir düşü gerçekleştirdik. Her birimiz kendi ülkelerimizdeki yetiştirdiğimiz son çiçekleri, buraya kadar getirmeyi başardık. Bunun kolay olmadığını ve bu uğurda birçok insanın acı çektiğini biliyoruz. Ancak, işimiz yeni başlıyor. Burada onları çoğaltacağız ve yeniden yeryüzüne yayılmalarını sağlayacağız. Bu, hiç kolay değil. Karşımızda, ağır cezalar öngören yasalar var. Her birimiz tehlikelerle yüz yüze geleceğiz; özverilerde bulunmamız gerekecek. Ancak, çocuklarımız için, gelecek kuşaklar için bunu yapmak zorundayız. Şimdi, sırayla buraya gelen dostlarımızı ve getirdikleri çiçekleri tanıyacağız. İzninizle, önce ben tanıtayım çiçeğimi.

Başkan sözünü bitirince, yanındaki saksıyı alıp havaya kaldırdı. Saksıda koyu kırmızı bir lale vardı. Bilge, daha önce hiç bu kadar güzel bir lale görmediğini düşündü. Başkan anlatmaya başladı:

– Hollanda’dan geliyorum. Bu lalenin soğanını yıllarca sakladıktan sonra, geçtiğimiz yıl toprağa gömdüm. Gördüğünüz gibi, o şimdi çiçek açtı. Lalenin kırmızı, beyaz, sarı ve ebruli renkli olanları vardır. Hollanda’da siyah lale bile yetiştirilmiştir.

Başkandan sonra sıra büyükbabaya gelmişti. Büyükbaba, kucağındaki çiçekle ilerleyip ortaya çıkarken yaşlı işçiyi de yanına çağırdı. İkisi birlikte, katılanları selamladılar. Büyükbaba saksıyı taşın üstüne koyup yavaş bir sesle anlatmaya başladı:

– Türkiye’den geliyoruz. Bu çiçeğin adı Buhurumeryem; Latince adı cyclamen, bilinen adıyla siklamen. Ev bitkilerinin en güzellerinden biri olan siklamenin ana vatanı Akdeniz kıyıları, İran ve Anadolu’dur. Gördüğünüz gibi, ince dallarının ucunda büyük kırmızı çiçekler açar. Beyaz ve pembe renkli çiçek açanları da vardır. Pembe renklisini, çok eski yıllarda, bulduğum özel bir yöntemle ben yetiştirmeyi başarmıştım. O yüzden bana, Çiçek Yetiştiricileri Birliği bu ödül belgesini vermişti.

Büyükbaba, Bilge’nin çantasında taşıdığı ödül belgesini çıkarıp gösterdi. Sonra sözlerini sürdürdü:

– Soğanla yetişen siklamenin çiçekleri bitip yaprakları ölmeye başladığı zaman, yumrusu topraktan çıkarılarak serin, karanlık bir yerde saklanır. Sonbaharda yumrunun yarısı dışarıda kalacak şekilde yine saksıya dikilir. Düzenli sulanıp gereksindiği güneş ışığını ve besini alabilirse, yine güzel çiçeklerini açmaya başlar. Ancak bitki tomurcuklandığı zaman güneş görmesi sağlanmalıdır. Biz bu çiçeği arkadaşımla birlikte, yarı karanlık bir mağarada yetiştirdik.

Büyükbabadan sonra ortaya gelen sarı derili, çekik gözlü yaşlı adamın elindeki saksının içinde, küçük bir fidan vardı. Parlak, koyu yeşil yapraklı dallarının ucunda, iri kırmızı çiçekler açmıştı.

– Japonya’dan geliyorum, dedi. Bu çiçeğin adı Kamelya. Kamelyanın ana vatanı Kore, Kuzey Çin ve Japonya’dır. Beyaz, sarı, pembe ya da ebruli renkli olanları da vardır. Yarı gölgeli sıcak yerleri sever. Bol suya gereksinimi vardır. O yüzden, kolayca yetiştirmeyi başardık. Ben de eski bir ikebana ustasıyım. Bitkisiz, çiçeksiz bir yaşam düşünemiyorum.

Az sonra, elinde kocaman bir saksı taşıyan biri ortaya geldi. Kızılderili yaşlı bir adamdı bu.

– Brezilya’dan geliyorum, dedi. Passiflora’nın ana vatanından. Passiflora, yani çarkıfeleğin beyaz, pembe, mor ve ebruli çiçekleri vardır. Onu yetiştirmemiz çok kolay olmadı. Çünkü, her gün beş saat doğrudan güneş ışığına gereksinim duyan bir bitkidir ve çok fazla büyür.

Onun ardından, karaderili iri yapılı bir adam çıktı ortaya. Elindeki saksının içinde birkaç kök çiçek vardı.

– Tunus’tan geliyorum, dedi. Bu çiçeğin adı Saintpaulia, yani Afrika menekşesi. Bu çiçeğin binlerce çeşidi vardır. Pembe, beyaz, mor, mavi ve ebruli çiçekler açar. Bütün yıl çiçek açan Afrika menekşesi, yarı aydınlık ve ılık yerleri sever.

– Meksika’dan geliyoruz, dedi ortaya çıkan kızılderili yaşlı bir adam, yanındaki adamı da göstererek.

Elinde taşıdığı saksının içinde, karidese benzeyen çiçekleri olan ilginç bir bitki vardı. Kırmızı bürgülerinin uçlarında kırmızı sarı, sarı kırmızı çiçekler büyümüştü. Her iki yüzü de tüylü, armut yeşili yaprakları vardı.

– Bu çiçeğin adı Beloperone, yani Beloperone guttata’dır. Ana vatanı Meksika’dır. Bu bitki sıcak iklimi sever. Onu kardeşimle birlikte yetiştirdik.

– Hindistan’dan geliyorum. Bu çiçeğin adı Orchis, yani orkide. Ana vatanı Amerika, Hindistan ve Avustralya’nın sıcak bölgeleridir, dedi esmer bir adam ortaya gelip.

– İngiltere’den geliyorum. Bu çiçeğin adı Pelargonium, yani sardunya. Sardunyanın yüzlerce çeşidi vardır. Onu geçmişte bahçelerde, balkonlarda, saksılarda yetiştirirdik. Ancak sardunyanın doğrudan güneşe gereksinimi vardır. O yüzden, yetiştirmemiz çok kolay olmadı. Ama burada, Akdeniz’de çok kolay yetişip çoğalacağına inanıyorum.

Böylece, herkes sırayla ortaya çıkarak getirdiği çiçeği tanıttı ve çayırın ortasına bıraktı. Yemyeşil otların üstündeki renk renk çiçekler öyle güzeldi ki! Her birinin ayrı bir rengi, biçimi, kokusu vardı. Bilge, büyükbabasının, yaşlı işçinin ve öteki çiçek dostlarının neden böyle bir işe giriştiklerini anlamıştı.

Herkes getirdiği çiçeği tanıttıktan sonra, Başkan yeniden söz aldı:

– Bazı dostlarımız burada ancak birkaç gün kalabilecek. Geri dönerken ve döndükten sonra da, gizimizi saklamaya özen gösterin. Bu bitkileri yetiştirip tohumlarını, soğanlarını çoğalttığımız zaman, onları yavaş yavaş yeryüzüne yayacağız. İnsanların canlı çiçeklerin güzelliğini yeniden ayrımsamalarını sağlayacağız. Doğal yaşam ve gerçek çiçek dostlarının sayısının artması için çalışacağız. Güçlenip çoğalarak; çiçek yetiştirmeyi yasaklayanlara karşı, yaşam için mücadele edeceğiz. Ancak, burada kalıp çiçekleri yetiştirecek gönüllülere gereksinimimiz var.

Başkan bu sözleri söyledikten sonra, çevresine bakındı. İnsanlar düşünmeye başlamışlardı. Bilge, büyük bir istekle büyükbabasına baktı.

– Olmaz, dedi büyükbaba. Senin okulun var ve annen babana bunu açıklayamayız. Hem sen de onları özlersin...

Bilge düşününce büyükbabasına hak verdi. Oh, sevgili anne babasını şimdiden öyle özlemişti ki!

Toplantıya katılanlar, sessizce düşünmeye başladılar. Herkesin bağlı olduğu işleri, aileleri vardı. Çoğu, büyükbaba gibi, torunlarıyla gelmişlerdi. Çocukların bu güzellikleri görüp onlar için mücadele etmesini istiyorlardı. Ancak, çocukları geri götürmek zorundaydılar. Çayırdakiler, derin düşüncelere dalmışken, duydukları sesle irkildiler:

– Ben kalırım, dedi incecik bir ses.

Sesin geldiği yere baktıklarında, 11-12 yaşlarındaki oğlan çocuğunu gördüler. Bilge de heyecanla baktı. Bu, yaşlı işçiyle birlikte gelen çocuktu. Çocuk, yarattığı şaşkınlığın ayrımında olmadan sürdürdü sözlerini:

– Benim kimsem yok. Geri dönmek zorunda değilim. Burada kalır, çiçekleri yetiştiririm.

Tam o sırada yaşlı işçi söze girdi:

– Sen, kimsesiz olduğunu mu sanıyorsun? dedi azarlar bir tonla. Ben senin büyükbaban değil miyim?

– Evet, ama... Ben düşündüm ki!

– Ben de düşündüm, dedi yaşlı işçi. Burada, torunumla birlikte kalacağız. O henüz küçük; çiçek yetiştiriciliği konusunda bilgili ve deneyimli birisine gereksinimi var. Onun gücü, benim deneyimimle çiçeklere bakıp yetiştiririz. Bu arada, ben torunumun eğitimiyle de ilgilenirim. Zaman zaman adaya gelen dostlarımız, bize öteki gereksinimlerimizin yanı sıra, kitap da getirirlerse seviniriz...

Yaşlı işçi sözlerini bitirir bitirmez, büyük bir alkış koptu. Herkes sevinç içindeydi. Başkan, yaşlı işçiyi ve Emek’i kutladı. O gün, hep birlikte çalışarak çiçeklerin yetiştirileceği yerler hazırlandı. Akşam, büyük bir yemek yenilecek ve sabah gün doğarken yola çıkılacaktı. Oradan, kimileri ülkesine dönecek, kimileri de çeşitli tatil yerlerine gidecekti.

Çiçekler yetiştirilecekleri yerlere yerleştirildi. Akşam için yemekler pişirildi. Bütün bu işleri yaparken yorgun düşmüşlerdi. Çocuklardan biri neşeyle bağırdı:

– Haydi denize!

Herkes, büyük bir neşeyle kendini Akdeniz’in sularına atıp yüzmeye başladı. Çocuklar sularla oynuyor, şarkı söylüyorlardı. Bilge, masmavi sularda yüzerken, batıya doğru kırmızı bir top gibi inen güneşe baktı. Suyun içinde mutlulukla yüzen büyükbabasına fısıldadı:

– Çok mutluyum büyükbaba. İnanıyorum ki, yaşam kazanacak!